NGHĨ SÁNG SUỐT, GHI RÕ RÀNG KHI CÒN CÓ THỂ…

Tôi: Diệp Thế Thoại, tuổi Quý Tỵ (Giấy khai sinh ghi ngày 10/02/1954). Nguyên quán Mỹ Thành, Hòa Mỹ, Tây Hòa, Phú Yên. Trú quán Phú Thứ, Hòa Bình 2, Tây Hòa ,Phú Yên. Tốt nghiệp Sư Phạm Quy Nhơn năm 1974 và dạy học tiểu học tại Phú Yên từ tháng 10/1974 liên tục cho đến nay (đã học bổ túc bằng Đại học SP Hà Nội vào năm 1999) Tiền sử bệnh tật: không có bệnh. Vào ngày 18/11/2011 cơ thể mỏi mệt, sốt, choáng váng… mua thuốc thông thường uống nhưng không khỏi mà vẫn tiếp tục chữa đơn giản. Vào ngày 19/11/2011 sau khi dự Tọa đàm Kỷ niệm ngày NGVN thấy cơ thể quá mỏi mệt nên không thể dự tiệc liên hoan với đồng nghiệp được mà xin phép về nhà đi khám bệnh. Kết quả khám siêu âm chẩn doán của BV Phú Thứ là bị U gan phải. BV huyện chuyển lên BV tỉnh chẩn đoán y bệnh và tiếp tục chuyển tôi lên BV Chợ Rẫy TP HCM chữa trị. Sau khi trải qua đầy đủ các bước khám, xét nghiệm máu, chụp phim và CT Gan, các BS khoa U gan hội chẩn cho nhập viện điều trị. Sau 1 đêm không ngủ trên giường bệnh khoa U gan BV Chợ Rẫy, qua tiếp xúc thực tế, tìm đọc thông tin từ nhiều phía, nhất là thông tin của người đồng bệnh tại chỗ và 1 thứ thông tin “khôn ngoan” từ trong thần trí của mình lúc 0 giờ…tôi đã tự quyết định xuất viện về nhà chữa trị theo phương pháp cổ truyền (một QĐ hoàn toàn không bình thường đối với tất cả mọi người lúc ấy). ThS.BS Võ Hội Trung Trực, P Trưởng Khoa điều trị U gan BV Chợ Rẫy ghi vào giấy xuất viện số 108902 của tôi : Chẩn đoán U gan đa ổ P, T chưa rõ bản chất , AFP: 14.5 ng/mg UG 114339 (khối U 6cm, bệnh nhân không đồng ý sinh thiết gan và tự xin xuất viện). Lúc 17 giờ ngày 24/11/2011 tôi và vợ con xách tư trang ra bến xe Miền Đông lên xe về nhà trong tâm trạng rất của riêng mình! Xét về mặt bệnh lý và sức khỏe cho phép lúc này thì thời gian sống của tôi không còn được bao lâu nữa nên vội tranh thủ ghi lại nơi đây đôi điều gọi là “ Nghĩ sáng suốt, ghi rõ ràng khi còn có thể ” dể trước hết là cho mình thực hiện đúng điều mình tự nghĩ tự ghi cũng như nói lên một vài ước muốn của mình đối với mọi người trong thời gian “ngắn ngủi” còn lại: 1/ Tự mình xem cái chết là quy luật nên không bi quan, sợ hãi, cố níu kéo trong nuối tiếc. 2/ Trước mắt tự xem như mình là người không có bệnh gì cả ( muốn vậy phải dùng nghị lực để chiến thắng những nghịch cảnh trần gian từ mọi phía!). 3/ Thực hiện triệt để: Lạc quan, yêu đời, yêu người… cố không để ý đến mọi vấn đề phức tạp vốn dĩ của cuộc sống để tránh làm tổn thương tâm lý và bệnh lý của mình . Thường xuyên uống thuốc theo kinh nghiệm dân gian và tự tạo điều kiện để được tiếp tục làm việc, nghỉ ngơi, dinh dưỡng… hợp lý (không đòi hỏi bất cứ sự phục vụ nào để được thỏa mãn nhu cầu này để khỏi cảm thấy khó chịu). 4/ Không tiếp nhận sự thương hại, ban phát có điều kiện bất cứ một thứ gì đó của mọi người để cá nhân khỏi phải mang ơn nơi trần thế (vì tôi là kẻ sắp chết). 5/ Xem mọi sự xúc phạm, cơ hội để để thể hiện sự tị hiềm trước một con người sắp chết của ai đó (xin lỗi nếu có!) là một việc làm bình thường của họ, không đáng để mình quan tâm dẫn đến ảnh hưởng đến chút “sức khỏe”còn lại của căn bệnh U gan. 6/ Xin mọi người thứ tha cho tôi mọi sự thiếu sót, sai trái từ lâu nay và ngược lại tôi cũng bỏ qua cho mọi người những gì tôi đã trót nghĩ không tốt về họ (!) 7/ Xin cám ơn tất cả mọi người đã, đang và sẽ quan tâm đến tôi. Xin cầu chúc mọi người luôn MẠNH KHỎE và HẠNH PHÚC. 8/ Tôi tin tưởng mạnh mẽ rằng tôi sẽ không chết nếu Chúa chưa cần gọi tôi về mà vẫn còn muốn để tôi ở lại trần gian trong thân phận CON NGƯỜI! 9/ Đây là những lời “Nghĩ sáng suốt, ghi rõ ràng khi còn có thể…” của tôi trong tâm trạng của một con người sắp từ giã cõi đời và không bao giờ muốn nói năng, ghi chép gì nữa…(trừ trường hợp tôi được bình phục một cách diệu kỳ!) (15 giờ 31 phút ngày 26/11/2011. Tự ghi và đánh máy tại nhà riêng trong tình trạng sức khỏe xấu) Bản số:……Kính tặng:…………………………………….. DIỆP THẾ THOẠI (T.Diệp) Như một lời biết ơn

THƠ CHÀO MỪNG NGÀY NHÀ GIÁO VIỆT NAM (20/11/2011)

Sáng tác của Diệp Tú Anh HS lớp 6B trường THCS Nguyễn Tất Thành
(Đã được Ông nội chỉnh sửa)

Bài 1: ƠN THẦY

Cho em kiến thức vào đời
Và cho em được nên người mai sau
Ơn thầy biển rộng, sông sâu
Tuổi thơ cho đến bạc đầu không quên
Con đường hy vọng đi lên
Muốn cho hay chữ phải nên kính thầy
Tiếng thầy ấm áp còn đây
Tình thầy bóng mát rừng cây đời người!
Dâng lên thầy đóa hoa tươi
Mừng ngày Nhà giáo, niềm vui học trò
Sang sông nhớ mãi con đò
Áo cơm cha mẹ…thầy cô dắt dìu…
10/11/2011
Diệp Tú Anh

Bài 2: MỪNG NGÀY NHÀ GIÁO VIỆT NAM - 20/11

“Muốn sang thì bắc cầu kiều
Muốn con hay chữ phải yêu kính thầy”
Lời người xưa dạy còn đây
Làm sao quên được ơn thầy, thầy ơi!
Thầy đem kiến thức xây đời
Cho đàn em nhỏ nụ cười mùa xuân
Tuôỉ thơ trang giấy trắng ngần
Ê, a em tập đánh vần ê… a…
Vỗ tay bắt nhịp bài ca
Thầy cô là cả rừng hoa cuộc đời
Mừng ngày Nhà giáo nơi nơi
Tôn sư trọng đạo… ngàn lời tri ân…
10/11/2011
Diệp Tú Anh

ƠN THẦY

Thơ chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11
---------------------------------------------------------

ƠN THẦY

Từng trang giáo án âm thầm
Thầy ơi lặng lẽ trăm năm trồng người!
Nụ cười tô điểm cuộc đời
Một lời dạy bảo – ngàn lời yêu thương
Nắng hồng lóng lánh giọt sương
Thênh thang rộng mở con đường em đi
Ơn thầy mãi mãi khắc ghi
Trong tim biết nói những gì thầy ơi…
Dâng lên thầy đóa hoa tươi
Mừng ngày Nhà giáo - niềm vui học trò
Sang sông nhớ mãi con đò
Cơm cha áo mẹ, thầy cô vun trồng
Dâng lên thầy triệu đóa hồng
Cũng chưa nói được tiếng lòng học sinh
Ơn thầy, thắm nghĩa đậm tình
Thầy là ánh sáng bình minh của đời!
10/11/2011
Diệp Tú Anh - HS lớp 6B THCS Nguyễn Tất Thành
(Ông Nội sáng tác tặng)

CÒN ĐÂU…

Thơ: CÒN ĐÂU…
(Tưởng nhớ cô giáo Ngô Thị Kim Cúc, trường TH số 3 Hòa Mỹ Đông - thay lời Hồ Ngọc Hòa)


Em ở nơi nào, anh nhớ thương
Bảng đen, phấn trắng bụi còn vương
Nửa đường chia cách, sao đành vội
Đâu bóng hình em buổi tựu trường!

Nhớ lắm, ngày xưa lúc đợi chờ
Em là cô giáo dệt bài thơ
Cho đàn em nhỏ niềm vui lớn
Tô thắm mùa xuân những ước mơ

Bao mùa phượng nở rực sân trường
“Yêu nghề mến trẻ” thắm mùi hương
Dịu dàng nhịp bước chân quen thuộc
Em mãi là cô giáo mến thương!

Tiễn biệt mưa buồn chiều Vạn Lộc (*)
Nhạc sầu nức nở tiễn người đi
Trang giáo án còn thơm mùi mực
Đã ngàn năm một cõi đi về!

Mùa xuân đến muôn hoa khoe sắc
Sao riêng anh chọn đóa “vô thường”
Trước di ảnh thắm tình sư phạm
Sợi tóc nào bụi phấn còn vương!

Mãi mãi trường xưa vắng bóng em
“Yêu nghề mến trẻ” khắc vào tim
Bước đường đã chọn chưa đi hết
Giấc ngủ ngàn năm đã vội tìm!

Tháng 10/2011
T.Diệp
(*) thôn Vạn Lộc, xã Hòa Mỹ Đông

Thơ xướng họa

Thơ xướng họa theo thư mời của bạn…
DIỆP THẾ THOẠI (Phú Thứ, Hòa Bình 2. Tây Hòa, Phú Yên – DĐ: 0985 870829)

Bài xướng: SUY TƯ
Có lẽ năm nay tập cuối cùng
Thôi đành bỏ lại cuộc vui chung
Tao nhân gát bút còn e ngại
Mặc khách treo nghiên cũng thẹn thùng
Mong ước “Thầy tôi” đừng hấp hối
Nguyện cầu “họp mặt” chẳng lâm chung
Để cho tâm trí đừng vương vấn
Nghĩa bạn, tình thầy trọn thủy chung!
NGUYỄN NGHĨA - 24-10-2011

Bài họa 1: VỮNG TIN
Sợ lắm người ơi chữ “cuối cùng”
Dẫu còn, dẫu mất vẫn vui chung
Câu thơ “Nghĩa trọng” sao e ấp
Nét chữ “Tài khinh” nỡ thẹn thùng (*)
Mấy tập “Thầy tôi” – niềm cảm mến
Đôi lần “họp mặt” – nỗi riêng chung (!)
Tình thơ còn sáng niềm tin cũ
Tri kỷ, tri âm giữ thủy chung!
(*) Lấy ý của thành ngữ” Trọng nghĩa khinh tài”
THẾ DIỆP - 28-10-2011

Bài họa 2: VÔ ĐỀ
Sống chữ “Vi nhân” sống đến cùng
Sống đời trọc phú hổ riêng chung
Sống trong nhân nghĩa đời trân trọng
Sống giữa bon chen phải thẹn thùng
Sống để làm giàu lo mất của
Sống mê hưởng lạc phụ tình chung
Sống còn mới biết là đang sống
Sống quý tình thơ giữ thủy chung!
THẾ DIỆP – 28-10-2011

Bài họa 3: VÔ ĐỀ
Chết bỡi sa cơ đến bước cùng
Chết rồi còn rớt lệ sầu chung
Chết ngoài biên ải nên công trạng
Chết giữa phòng the luống thẹn thùng!
Chết đấng anh hùng thanh sử rạng
Chết trang hào kiệt nỗi buồn chung
Chết mà cứ ngỡ như còn sống
Chết giữ niềm tin phút cánh chung!
THẾ DIỆP – 28-10-2011

BÀI THƠ GỬI THĂM BẠN CŨ

BÀI THƠ GỬI THĂM BẠN CŨ – thơ -Diệp Thế Thoại

Tôi viết bài thơ
Gửi thăm bạn cũ
Kể từ ngày chia tay ra trường
(Đã quá ba mươi sáu năm rồi nhỉ!) (*)
Cánh chim non tung bay khắp nẻo…
Con đò chiều rẽ bến sang sông…
Câu chuyện lửa tàn
Bài ca tạm biệt
Biết có còn không?
Trong gánh hành trang đôi vai nặng nặng
Nặng bước chân trần của người lữ thứ phương xa
Tóc trắng thời gian
Nhớ về dấu yêu ngày cũ:
Nhớ em Quảng Tín lộng gió Chùa Cầu
Nhớ em phố núi Pleiku môi hồng má đỏ
Nhớ em ngọt lịm nước dừa bát ngát Bồng Sơn…
Và mãi nhớ về em…
Bên bờ biển Qui Nhơn
Hát cho bạn bè nghe khúc tình ca từ cổ thành Quảng Trị! (**)
Thời giáo sinh vui buồn lẫn lộn
Phút chốc bỗng nhạt nhòa theo dấu tuổi hai mươi…
(Xẻ nghé tan đàn, đôi mắt cay xè, điệp khúc chia phôi !!!)

Tôi viết bài thơ
Thăm hỏi bạn bè tôi:
Ai mất, ai còn?
Ai đen da, ai trắng tóc?
Ai lòng rối như mớ bòng bong trong cổ kim suy tưởng (!)
Ai chễm chệ vinh quang trên tột đỉnh sang giàu (!?)…

Và từ trong tím ngắt hoàng hôn
Bồng bềnh khói sương của mái đầu tóc bạc
Của khúc ru buồn dĩ vãng
Xin hãy thắp lên ngọn nến hồng tình bạn
Để từ bốn phương trời
Bạn bè ta
hãy luôn nhớ về nhau…

29/9/2011
T.Diệp K11
(*) nói về khóa sinh khóa 11 (1972-1974)
(**) những từ “em” để gợi nhớ lại những kỉ niệm riêng tư khi còn học ở SPQN!

ÔNG XÃ CỦA TÔI - Tản mạn tiếng lòng (lời tự sự của bà xã) - DiệpThế Thoại

(Riêng tặng bà xã của tôi - người đã cho tôi còn có được riêng một góc trời để đọc, để viết và để thả hồn theo sợi khói buồn hiu… giữa chốn chợ đời náo nhiệt - T.Diệp)

Tôi thì không biết viết lách (vì trình độ có hạn!), nhưng cái “tình” chất chứa trong tôi thì rất là nhiều - nhất là cái “tình” đối với ông xã nhà tôi. Giả dụ như đến một ngày nào đó không xa trong cuộc trăm năm của kiếp người…mà anh thì mất, tôi thì còn lại cô đơn trong cái dáng liêu xiêu của bóng ngã về chiều thì…thì…thì …(cho phép tôi đừng nghĩ tiếp nữa, sợ lắm!), để tôi còn biết rằng ít ra trong lúc này đây tôi vẫn còn hiện hữu tôi là tôi (!).
Thật vậy, chữ nghĩa trên trang viết này không phải là tôi viết mà chính ông xã của tôi đang viết về tôi đấy! Tôi hiểu được rằng: ông xã tôi trong tôi, tôi trong ông xã tôi, đích thực là một tác phẩm vĩ đại mà Tạo hóa đã kiến tạo cho loài người tự thuở hồng hoang để duy trì và phát triển sự sống bền vững trên hành tinh này.
Ông xã tôi học Sư phạm Qui Nhơn khóa 11, ra trường nhận nhiệm sở ở Phú Yên, dạy tại trường Nam tiểu học Tuy Hòa từ tháng 10 năm 1974. Lúc ấy tôi còn là một cô học sinh lớp 9 trường Trung học Nguyễn Huệ (vì chiến tranh nên tôi học chậm mất 3 năm so với tuổi!). Không biết duyên số đưa đẩy thế nào mà ông xã tôi lại đem lòng yêu mến tôi và tôi cũng tự thấy lòng mình nao nao trong cuộc vần xoay định mệnh ấy…
Có một lần tan học sớm, bọn con gái chúng tôi liền đánh bạo đi bộ qua trường Nam tiểu học – nơi mà ông xã tôi đang dạy học (trường Nguyễn Huệ cũng ở gần đó). Rón rén bước chân dạo một vòng qua các dãy phòng học để tìm (!?!). Và đây rồi, tôi và cả bọn con gái cùng đứng nép bên cánh cửa sổ để nhìn cho kỹ vào bên trong một phòng học…Anh đứng đó trên bục giảng với dáng vẻ trang nghiêm mà gần gũi, giản dị mà phong độ…Cái dáng vẻ “tiền hậu như nhất” đó của anh từng đắng ngọt, thủy chung đi cùng tôi đã hơn 36 năm trời. Bỗng một chuỗi cười reo hồn nhiên của học trò trong lớp đã kéo chúng tôi trở về thực tại. Bọn con gái chúng tôi bước thấp bước cao ù té chạy ra cổng, bỏ lại sau lưng một khoảng trống vắng xuyến xao của buổi chiều mưa bụi cuối thu, còn riêng tôi thì cũng đã bỏ lại nơi này cả một nỗi niềm bâng khuâng của mối tình đầu (!)
Ngày hôm sau, anh chạy xe đến nhà tôi trong dáng vẻ “bâng khuâng” và chẳng chút rụt rè gì, tỉnh bơ tặng tôi một bài thơ cũng có tựa đề là “bâng khuâng”

…Bỗng dưng em đến bên khung cửa
Lớp học chiều nay quá thô sơ
Lũ trẻ reo mừng như chị đến
Mà riêng anh thì thật chẳng ngờ…

Kiếp trước Tổ tiên ở chẳng hiền
Nên trời bắt anh làm giáo viên
Làm công việc chăn đàn em nhỏ
Mà trong tay không được chút quyền
…………
Chiều nay vào lớp buồn chi lạ
Trong lòng còn mang nhiều xót xa
Bước đường đời băn khoăn nghìn nẻo
Mà lũ học trò cười tươi như hoa

Em đến thăm anh buổi chiều nay
Trong khi bên ngoài có mưa bay
Anh đã làm thầy như em thấy
Không hiểu rồi đây có đổi thay!
(Trích bài Bâng khuâng – thơ T.Diệp)
Bài thơ này thì hơi dài nhưng không thuộc loại dài dòng. Tôi có nhận xét là anh thấy gì thì viết nấy, viết rất là đúng thực tế, đọc lên nghe êm êm, hay hay…nhưng giả như anh không có được 4 câu thơ cuối cùng để kết thúc cái nỗi niềm “bâng khuâng” ấy thì có lẽ chiếc thuyền tình của tôi sau đó vẫn cứ còn muốn bồng bềnh trên sóng nước, chầm chậm trôi đến miền viễn xứ để ngắm nhìn “biển rộng trời cao”, chứ chưa bao giờ lại chịu “neo đậu bến quê”(!). Khổ thơ cuối ấy tôi đã thuộc lòng và mãi trân trọng bên mình như là một bảo chứng của tình yêu từ đó đến giờ:
…Nhưng cám ơn em - chiều nay
Đã cho anh đầy ý nghĩa một ngày
Vẫn biết tình ta theo ý Chúa
Nên lòng rộn rã những men say!
(Trích bài Bâng khuâng – thơ T.Diệp)
Tháng năm chồng chất tuổi đời, nặng nợ áo cơm, nhưng trong tôi anh vẫn chưa chịu chấp nhận cái vóc dáng già sọm đi so với tuổi tác của mình. Sống giữa cơ chế thị trường này, tuy không thuộc tầng lớp “béo bụng đen râu, trắng da dài tóc”… nhưng cái sức sống mãnh liệt và nhất là cái vóc dáng “phong độ” của anh vẫn còn nguyên vẹn như ngày nào. Tôi thì không có thói quen nghe nhạc trên máy (mặc dù ngày nay có rất nhiều phương tiện nghe nhìn rất tiến bộ), nên mỗi khi rảnh rổi công việc nhà, nhất là vào những đêm trăng thanh gió mát, cảnh vật nên thơ…tôi thường “ra lệnh” anh hát cho tôi nghe. Ôi tiếng hát của tuổi 60 sao mà nghe vẫn còn thương mến lạ: “Trăng sáng ngời trên môi hoa, trăng xua bóng tối trong lòng ta. Sáng lên trăng, sáng lên trăng…Ôi thương quá ánh trăng Việt Nam” (lời bài hát “Thương quá Việt Nam”ghi theo trí nhớ). Lại có những buổi chiều nhạt nắng bên mái hiên nhà đã xanh sắc rêu thềm năm cũ, đôi lúc cao hứng anh cũng “rót” vào tai tôi khúc ru:”Nắng chia nửa bãi chiều rồi. Vườn hoang trinh nữ xếp đôi lá rầu. Sợi buồn con nhện giăng mau…Em ơi hãy ngủ…” (lời bài hát “Ngậm ngùi” ghi theo trí nhớ)…
Đó là tôi nói về những “khả năng” phổ thông của anh mà tôi từng yêu quí, chứ cái điều mà tôi nể phục – nói chính xác là kính phục – anh là ở chỗ anh biết tự tạo nên sức sống cho mình và cho cả gia đình. Ví dụ để an ủi mình và cũng tự mình tìm ra được một lối thoát khỏi những dằn vặt, đắng cay nghiệt ngã của hoàn cảnh, anh tự nhủ:”Trong bùn càng giãy càng lún. Bị đè càng giãy càng đau”… (Tư tưởng về cuộc sống – T.Diệp) và vợ con còn “học” được từ nơi anh nhiều điều hơn thế nữa…
Tuy là con người “hay mộng hay mơ” nhưng anh sống rất là “bài bản”, điều độ và cần mẫn. Mỗi khi rảnh rổi tôi thấy anh thường xuyên đọc truyện Kiều, viết lách và làm bạn với cái bàn phím máy tính nhiều giờ liền (cũng nhờ anh chỉ cho mà tôi đã biết tự lên mạng để tìm kiếm thông tin, để coi trọn phim bộ Hồng Kông, Hàn Quốc, chơi game trực tuyến …theo sở thích và có lẽ tôi sẽ còn tiếp tục cho tận đến khi con mắt mình hết còn hiệu lực!). Dạo này tôi thấy anh thường xuyên làm thơ. Mỗi bài thơ sau khi làm xong anh thường đọc bản nháp cho tôi nghe. Thường thì tôi nghe mà không có ý kiến, đôi lúc cũng bị tôi chê là “dở ẹc”. Tính tôi là đàn bà nhưng rất thẳng thắn (xin lỗi đây là cách nhận xét bình dân mà rất là thật lòng, ngay cả những bài thơ của người khác đã được in trên sách báo đàng hoàng nhưng nếu tôi đọc thấy không hay, không có hồn thì vẫn cứ chê như vậy!).
Vừa rồi anh có sáng tác một bài thơ tựa đề “Khúc ru sợi buồn” và gửi đăng trên trang mạng SPQN. Chính bài thơ này đã làm anh trăn trở suốt một đêm ròng và khiến tôi trong đêm hôm đó cũng bị lâm vào một giấc ngủ chập chờn(!). Bài “Khúc ru sợi buồn” đã được đăng và chính tôi lên mạng đọc trang thơ ấy trước anh. Tôi đọc lại một lượt từ đầu đến cuối thấy quả là “hay”, và điều làm tôi thích nhất là những hình ảnh minh họa sống động cho bài thơ của Ban biên tập như: Con đò chiều, bến sông xưa, mây trời lang thang…
“…Rêu thềm năm cũ, úa màu thời gian. Hoa tàn mấy độ, khóc người sang ngang…
Chuyến đò viễn xứ, em - người đi qua. Ta - thân lữ thứ, dặm đường còn xa…”(trích Khúc ru sợi buồn - thơ T.Diệp)
Nào là:”…Rượu lòng men nhạt, đâu rồi cơn say. Hương trầm ngày cũ, sợi buồn khói bay……”(trích Khúc ru sợi buồn - thơ T.Diệp) với bức hình minh họa: hình ảnh một ông rất bệ vệ mặc veston, thắt cà vạt, ngồi trầm ngâm trên chiếc ghế bành sang trọng…một tay điếu xì gà bốc khói lơ mơ, một tay chiếc cốc thủy tinh sóng sánh rượu vơi đầy… Tôi liền gọi ông xã và khoe:
-Này anh, coi thật giống anh chưa? Minh họa tuyệt vời đấy!
-Bà đã đọc kỹ đoạn thơ ấy của tôi chưa?
-Đọc nhiều lần rồi. Thích lắm, hay lắm!
-Hay là hay thế nào?
-Hay như bức hình minh họa đấy!
-? ? ?
Và thật là bất ngờ vì đây là lần đầu tiên ông xã tôi không “hát “ cũng không “nói” mà lại say sưa “bình phẩm” thơ cho tôi nghe. Qua phút giây đó, tôi đã hiểu được thế nào là nỗi lòng của anh muốn gửi gắm vào những dòng thơ, mới hiểu thế nào là “rượu lòng men nhạt”, thế nào là “sợi buồn khói bay” …. Lần đầu tiên qua những câu thơ của anh tôi thực sự hiểu anh theo cách riêng trong tình nghĩa vợ chồng, còn anh thì như đang đăm chiêu nhìn về một góc trời riêng xa xăm nào đó... Anh thường vẫn vậy. Bỗng tự nhiên anh nói to như ra lệnh:
-Thôi, đã đến giờ tôi tập thể dục đây. Nói vừa dứt câu, anh liền “xuống tấn” tại chỗ, hai cẳng chân khuỳnh rộng ra vuông góc như chân của chiếc ghế đẩu, còn hai tay lúc thì dang ngang, lúc thì nắm chặt lại đấm thẳng về phía trước, tiếng nghe huỳnh huỵch, lúc thì móc trái, lúc thì móc phải năm ngón tay đã lên gân choãi choãi ra phía sau lưng trông rất dữ tợn! Tôi còn đang mãi mê cận cảnh trong những điệu bộ rất “bài bản” và “điêu luyện” ấy thì bất chợt anh đã kết thúc bài tập bằng một động tác dứt khoát rồi đứng thẳng dậy mà nói:
-Bà biết không, đây là một miếng võ rất lợi hại dùng để phòng thân và cũng là một bài tập thể dục có lợi cho sức khỏe đấy. Các thao tác vận động này được gọi là “liên hoàn thập lục thủ” của môn phái Tây Sơn Bình Thái Đạo hay còn gọi là võ Bình Định. Chính võ sư Chưởng môn Diệp Bảo Sanh đã trực tiếp truyền cho tôi và các bạn cùng khóa hồi còn học tại trường Sư phạm Qui Nhơn đấy. Ngày ấy học “văn” mà phải còn học “võ” nữa bà có biết không!
Chuyện của ông xã tôi là như vậy đó. Chuyện kể về anh thì biết bao giờ mà cùng. Có chuyện kể ra thì làm mọi người cười khì mà cũng có chuyện kể ra làm người ta phật ý. Nhưng đối với riêng tôi bao giờ anh cũng là thần tượng, bỡi lẽ đơn giản là khi đến với cuộc tình trăm năm này tôi đã chọn anh vì anh đã xuất thân từ trường Sư phạm Qui Nhơn cũng như chấp nhận để đi suốt cuộc đời này anh không hề muốn rời xa bảng đen phấn trắng. Cám ơn trường Sư phạm Qui Nhơn đã trang bị cho tất cả các khóa sinh cũng như riêng anh gánh hành trang “Luân lý chức nghiệp”. Hành trang ấy tuy nặng oằn vai nhưng là dấu chỉ phẩm giá của nghề nghiệp mà mình đã chọn. Tôi không biết làm thơ nhưng bất chợt cái hứng khởi của sự viên mãn trong cuộc sống gia đình cũng thốt được lên mấy câu để tặng anh:
…Ngày xưa em yêu anh vì anh làm thơ tặng em đẹp như mùa thu lá bay…
Nay càng thêm yêu anh vì anh vẫn còn đủ sức sống làm thơ thả theo sợi buồn khói bay…
Sợi khói không vướng vào mắt em
Nhưng sao vẫn cứ cay cay…
Xin hẹn khi khác tôi sẽ kể tiếp!
Viết xong tại “lầu thơ xóm vắng”
lúc 0 giờ ngày 26/9/2011
T.Diệp – K11 SPQN

KHÚC RU SỢI BUỒN

Thơ - Diệp Thế Thoại
KHÚC RU SỢI BUỒN
(riêng tặng BBT - như một nhịp cầu giao cảm
trong nghĩa tình bạn cũ trường xưa - SPQN)

Nghiêng chiều bóng xế
Tiêu điều vườn hoang
Sợi buồn con nhện
Mây trời lang thang…

Rêu thềm năm cũ
Úa màu thời gian
Hoa tàn mấy độ
Khóc người sang ngang…

Cành khô lá rụng
Tơi bời gió thu
Trăng tàn hè phố
Võng buồn tiếng ru…

Chim đàn cánh mỏi
Tím trời hoàng hôn
Ru đời chìm nổi
Mênh mang tình buồn…

Sương rơi lá cỏ
Màu đêm chưa tan
Đồng trơ gốc rạ
Vàng phai úa tàn…

Chuyến đò viễn xứ
Em - người đi qua
Ta – thân lữ thứ
Dặm đường còn xa

…….

Rượu lòng men nhạt
Đâu rồi cơn say
Hương trầm ngày cũ
Sợi buồn…
khói…
bay….
Tháng 9/2011
T.Diệp – K11

Tản mạn bạn cũ trường xưa

HÃY NHỚ VỀ NHAU
Thầy xưa, bạn cũ, trường yêu dấu
Hoài niệm trong ta mấy ngậm ngùi!...(DTT)

Thời gian thấm thoắt trôi nhanh. Kỷ niệm xa xưa đã nhạt nhòa sương khói. Đã 37 năm kể từ ngày khóa sinh khóa 11 SPQN ra trường đi nhận nhiệm sở. Cuộc chia tay trường, lớp, bạn, thầy…được đánh dấu bằng một đêm thức trắng bên ánh lửa hồng trong sân nội trú thân quen …để rồi khi tiếng gà gáy sáng cũng là lúc thầy Hiệu trưởng Trần Văn Mẫn “thương mến từ biệt anh chị em” bằng “câu chuyện lửa tàn” -hành trang đủ và cần thiết- để mỗi giáo sinh khóa 11 tự mình đi suốt quãng đời còn lại, giã từ “Quy Nhơn - hạ tuần tháng sáu bảy tư”!
Như một dự báo, lửa cũng đã tàn thật! Lửa tàn để lại bao bụi tro, hoang phế, nguội lạnh…trong tâm hồn của mỗi con người. Thật vậy, cái sinh động của thực tại đôi khi cũng không thể xua đi được nỗi niềm thổn thức, xót xa, tiếc nuối, dằng vặc…trong suy tưởng của chuỗi hoài niệm riêng tư trong cái nghiệp làm thầy:
“Cười gì thầy lũ học trò bé nhỏ
Chép bài đi kẻo thầy phạt bây giờ
Để thầy suy tư hát bài tình lỡ
Rồi bỗng dưng nghe những hững hờ!...”
(trích “Nói với học trò – thơ DTT)
Con đò rẽ bến, cánh chim tung bay bốn phương trời xa khơi biền biệt…, thời gian chồng chất, bóng ngã đường chiều…mỗi khi nhớ về trường xưa bạn cũ, tự vấn lòng mình để hỏi rằng ta đã cho trường, cho thầy, cho ban, cho ta và cho đời được tất cả những gì?
Trong “thân lữ khách cô đơn” giữa cuộc đời này có chăng chỉ là nỗi lòng thổn thức, rã rời:
“Các em làm sao hiểu được lòng thầy
Thầy đang nghĩ gì chiều hôm nay
Trời lập đông mà còn nắng gắt
Cũng như lòng thầy gió thổi mây bay…”
(trích “Nói với học trò – thơ DTT)
Lời tạ từ giáo sinh khóa 11 SPQN trong đêm mãn khóa: “Thương mến từ biệt anh chị em!”của thầy Hiệu trưởng Trần Văn Mẫn là tiếng vọng trùng dương, là điệp khúc chia tay chan đầy nước mắt từ đáy lòng thầy với những cánh chim non…nhưng thầy ơi, còn hơn thế nữa, chúng em mãi luôn khắc ghi trong tim và thực hiện lời nhắn nhủ của thầy qua “câu chuyện lửa tàn”:
…”Nay chuyến đò chung đã đến lúc rẽ bến. Mỗi lữ khách phải rời đò để đi tiếp lộ trình còn dài. Chặng đường sẽ vắng vẻ hơn, và lữ khách sẽ cảm thấy thấm thía nỗi cô đơn trên đường đời. Nhưng Anh Chị Em nên nhớ rằng thân phận con người là cô đơn. Trong cô đơn ta gặp được mình, ta gặp được người, ta gặp được Trời. Nhưng cô đơn mà đừng cô độc. Muốn vậy Anh Chị Em hãy luôn nhớ đến nhau, hãy nâng đỡ nhau trên những bước đường đời. …” (*)
Cộng đồng cựu giáo sinh sư phạm quy Nhơn đang nhớ đến nhau để thực hiện lời nhắn nhủ tâm huyết cuả thầy!
15/8/2011
T.DIỆP- K11
(*) Chữ trong dấu ngoặc kép được trích từ bài “Câu chuyện lửa tàn” của thầy Hiệu trưởng Trần Văn Mẫn.

QUY NHƠN - THƯƠNG LẮM NGÀY XƯA!

(Thời gian trôi nhanh, tuổi đời chồng chất nổi chìm...gặp lại đồng môn trên trang mạng SPQN bỗng như sống lại thời giáo sinh sư phạm Quy Nhơn của ngày xưa - cái thời của tuổi đôi mươi tràn đầy mơ mộng... Quy Nhơn ơi, trong ta mãi còn thương lắm những ngày xưa...Tặng……….)

Tóc điểm bạc, Quy Nhơn ta trở lại
Thời giáo sinh cháy bỏng lửa vào đời
Sóng cứ vỗ cho biển tình xanh mãi
Đón con thuyền chìm nổi giữa trùng khơi....

Mãi còn đó một mùa thu Ghềnh Ráng
Dấu chân trần tha thẩn tuổi đôi mươi
Ôi thương quá tình trường trong nghĩa bạn
Làm sao quên bẻn lẻn nét môi cười!.

Vẫn còn đó dãy hành lang vắng lặng
Buổi tan trường lất phất giọt mưa thưa
Trong hương gió phất phơ tà áo trắng
Gõ nhịp đều lốc cốc dấu chân xưa....

Chiều nội trú gió giao mùa thét nhạc
Buồn mênh mang sương khói núi mù xa
Màu hoa giấy tím mờ lên tiếng hát
Khung cửa nào chầm chậm bước chân qua....

Đêm với biển dưới trăng mờ trên cát
Sóng vỗ bờ vắng lặng những hàng dương
Niềm tâm sự - một nỗi buồn man mác
Bỗng chạnh lòng thân lữ khách tha phương,,,.

Hàn Mặc Tử ngàn đời yên nghỉ đó
Dốc Mộng Cầm còn in dấu chân ai
Thơ mộng lắm chiều Suối Tiên lộng gió
Cù lao Xanh cao vút hải đăng đài!.

Đêm không ngủ mắt cay xè thức trắng
Nối vòng tay tiếng nhạc lửa hồng reo
Thuyền rẽ bến đâu biển đời sóng lặng
"Chuyện lửa tàn" - hành lý mãi mang theo!
.......
Trang hoài niệm nhạt nhòa màu dĩ vãng
Bốn phương trời ta hãy nhớ về nhau
Xin thắp lại ánh nến hồng tình bạn
Cho ngàn xưa...
chung thủy với ngàn sau!

10/8/2011
THẾ DIỆP - K11

THƠ XƯỚNG HỌA

Bài xướng: CÔ GIÁO TÔI

(Kính tặng cô giáo Ngô Thị Nga)

Người dạy năm xưa dáng mảnh mai

Vào nghề, tuổi trẻ tóc tràn vai

Mím môi yêu quý: anh ham học

Rơi lệ hờn thương: chị biếng bài

Ngôn, Hạnh, Công, Dung luôn đoạt vị

Kiệm, Cần, Liêm, Chính mãi dùi mài

Gương cô giáo cũ soi chung ấy

tám chín xuân qua vẫn sáng hoài!

ĐỊNH THÀNH

10/2010

Bài họa: CÔ GIÁO TÔI

Vóc dáng thanh tân tựa trúc mai

Một thời xuân mộng tóc tràn vai

Yêu nghề tự nhủ: chăm lên lớp

Mến trẻ thường khuyên: gắng học bài

Trọn nghĩa thầy trò, còn luyến nhớ

Làu thông kinh sử, vẫn dùi mài

Tấm gương cô giáo ngày xưa ấy

Soi mãi trăm năm vẫn sáng hoài!

(trích trong tập thơ"Xướng họa thầy tôi", tình thầy trò trường LVC)

Phú Thứ - 2010 T.DIỆP

BẠN CŨ TRƯỜNG XƯA

(kính tặng quý Thầy và các bạn K11 trong ngày họp mặt)

Nhớ buổi chia tay: Chuyện lửa tàn!(*)
Ngậm ngùi dâu bể, hợp rồi tan
Hai năm sư phạm cùng xuân thắm
Một buổi từ ly với hạ vàng
Chữ nghĩa ơn thầy nên gánh vác
Vòng tay tình bạn phải đeo mang
Bụi đường mấy chục năm in dấu
Gặp mặt nhau đây luống ngỡ ngàng!

(*) "Câu chuyện Lửa tàn" - tựa đề bài đọc trong đêm chia tay khóa sinh K11 ra trường của thầy Hiệu trưởng Trần Văn Mẫn - Quy Nhơn, hạ tuần tháng 6 - 1974
Diệp Thế Thoại K11SPQN

LỤC BÁT TỰ TÌNH

Họa sĩ Loka lúc sinh thời có câu lục bát chữ Hán tự tình:

Thiên sinh nhân vật Lô - ka
Thượng lưu bất đắc, lạc tha mạt trần!

Còn ta thì:

Trần gian cực lạc sinh bi
Tây phương cực lạc tử quy Thiên Đàng!

T.Diệp

ĐỢI CHỜ

(Tặng vợ và con tôi)

Ngày ra đi em hứa
Mười hôm em sẽ về
Lòng nhớ nhung chất chứa
Anh đợi chờ mỏi mê!

Lên xe anh còn dặn:
Đường xa lắm khó khăn
Em mỉm cười: yên trí
Dù sông núi cách ngăn!

Mà sao nay trễ hẹn
Để anh chờ từng giây
Cuộc tình nào trọn vẹn
Hạnh phúc có còn đây!

Nhớ em và nhớ con
Dù cách xa thấm thoắt
Chạnh tưởng luống mỏi mòn
Làn môi anh mím chặt!

Điếu thuốc đã lụn tàn
Ly cà phê đã cạn
Chén rượu cháy tâm can
Chung trà sao lẻ bạn!


Vầng trăng xưa còn đó
Lời nguyện ước còn đây
Sao mình anh vò võ
Dưới trời khuya đêm này!

1/1978
Diệp Thế Thoại

NHƯ BUỔI GIAO MÙA (khúc tản văn)

1. Lại một buổi sáng, buổi sáng thật bất ngờ đến với tôi như một nhắc nhớ thật xa xôi của thời tuổi nhỏ. Buổi sáng thật bình yên và không gian bỗng chùng thương nhớ!
Tôi thức giấc tự năm giờ sáng, một cảm giác thật mơ hồ đang bủa quanh tôi, tôi không hiểu tôi là gì trong lúc ấy. Cuộc sống này và những công việc thường nhật đôi khi đốt cháy cả tâm hồn. Năm giờ sáng thật bình yên, trơ trọi trên chiếc giường để nghe lòng nhớ nhung không tưởng được. Bên ngoài trời vẫn còn tối, những đợt gió lùa xạc xào qua những cành bông giấy, rỉ rả qua những hàng dương và hình như có một làn gió nào thật nên thơ cuốn tròn cả đám cỏ dại, cả những đám cỏ khô và cả tâm hồn tôi lên những đỉnh cao. Mường tượng trong ấy tôi còn thấy có cả đám chuồn chuồn chới với nhưng cũng thật an lành như những ngày vui thời thơ ấu.
Tôi thật sự không hiểu được tôi lúc này, duy chỉ có một điều đã thể hiện trong tôi đó là nỗi xao xuyến khi những làn gió giao mùa kia trở lại! Buổi giao mùa, không, không phải thế, đó chỉ là làn gió tự muôn phương kéo về để cùng tôi thắp lên những kỷ niệm ấu thời mà đã từ lâu đắm chìm trong những đua chen chán ngắt. Ở đâu có gió giao mùa, có gió bình yên là nơi đó có tôi. Tự nhiên tôi thấy tâm hồn tôi bàng bạc trong từng hơi gió thoảng. Gió mang tôi đến tận miền nào thật xa xôi, cổ tích hoang đường. Gió đưa tôi ra đến tận trùng dương muôn đời buồn bã, âm thầm và cô đơn. Gió đu đưa tôi trên những đọt tre làng có lá khô rơi rụng. Tôi thấy tôi nghiêng qua ngã lại. Tôi hiên ngang bất tận với quê hương dấu yêu. Gió ơi! Gió về với tôi sáng nay, nơi này đây, có tôi hỡi gió! Gió hãy ở cùng tôi. Đừng cho tôi giấc mơ huyền hoặc mà hãy đến với tôi thật sự. Tôi uống cả gió, tôi ôm cả gió vào lòng, nhưng đau đớn thay, gió đã bỏ tôi ra đi. Gió không nhà, gió lang thang muôn ngàn thế kỷ, gió không có nơi nào yên nghỉ ở trần gian...Nhưng còn tôi, hôm nay thực sự tôi đã phải dừng chân nơi này. Gió ơi! hãy mang tôi theo cùng, gió không làm bạn với tôi nữa sao! Tôi hiểu gió, hãy mang tôi theo cùng như thu về trong một sớm mai...

2. Trong lớp học sáng nay, thả hồn ra ngoài khung cửa. Khoảng không gian màu nhớ thương đó thật khiêm tốn, chỉ võn vẹn một màu trong vắt, nửa cụm núi tím mờ, một vài cây dương liễu xac xào, một đám cỏ non...Duy chỉ những làn gió hiện diện lúc này đây đã làm cho tôi mãi mê say đắm. Tôi thấy gió chất đầy những tâm hồn như tôi. Trong làn gió có những trái tim, có những khuôn mặt non choẹt, có những khuôn mặt già nua, người mẹ... Những hình ảnh đó cứ đu đưa qua lại không bao giờ chấm dứt. Tôi mãi mê trong những thứ đó. Tôi miên man cùng gió sáng nay. Gió như thách đố, kiêu sa, gió trốn chạy thật xa... Không, không phải thế, gió lại trở về đây rồi. Tôi ôm lấy gió.
Thu về trong một sớm mai, trong phòng học này, bàn ghế sách vở, tâm hồn thả rong ngoài khoảng trống vắng. Tôi tìm bạn trong khoảng trống vắng đó - niềm an ủi duy nhất mà chỉ có tôi tìm thấy! Cánh cửa phòng học bỗng dưng khép lại trả tôi về thực tại. Bạn bè, lớp học, thầy giáo... sáng nay bài học bỏ dở...
Tôi van gió, dù trong hoàn cảnh nào cũng nhớ đến cùng tôi. Hãy cho tôi được chan hòa trong cái bàng bạc muôn đời mà chỉ có gió mới tận hưởng được đó.
Cho tôi trở về kỷ niệm ấu thời. Cho tôi trở về với khoảng trời bình yên. Cánh cửa lớp học, thực tại này không làm cách ngăn tôi với gió...
Nhưng gió giao mùa cũng đã giã từ tôi trong buổi sáng nay1

(viết tại nội trú SP Quy Nhơn - tháng 4/1973)
Diệp Thế Thoại

VÔ ĐỀ

Là trâu ta vốn đã quen
Là chó ta đã vốn quen kiểu là
Là ngựa ta đã từng là
Là điên là dại cùng là điếc câm
Là đêm một bóng âm thầm
Là ngày trong cõi xa xăm tít mù
Là cây úa lá mùa thu
Là trăng quạnh bóng âm u giữa trời
Là nhân thế chẳng tiếng cười
Là trong thể xác làm người thế gian
Là trong nhịp thở lời than
Là xa biền biệt nghĩa nhân ân tình
Là ta, ta biết là mình
Là mình, gửi trọn tấc thành tâm giao
Là người ta biết trời cao
Là thanh tâm để đếm sao giữa trời
Là cơn mê tỉnh mộng đời
Là trâu,
Chó,
Ngựa...
Một thời kính cung...

Diệp Thế Thoại

BÀI THƠ LY RƯỌU CUỘC ĐỜI

(riêng tặng Cao Trung)

Chén rượu đắng, hơi men nồng
Khi cần tô điểm sắc hồng đời ta
Buồn, lo như gió thoảng qua
Giận hờn như hát khúc ca ân tình!
Này đây chén nhục, chén vinh
Chén bè, chén bạn, chén mình, chén ta
Tiễn đưa nhớ chén quan hà
Mừng vui, hội ngộ ấy là chén duyên
Men tình là chén thần tiên
Lợi danh là chén ngửa nghiêng đất trời
Ưu tư có chén cuộc đời
Hùng anh có chén đáp lời núi sông!

Chén rượu đắng, hơi men nồng
Khi cần tô điểm sắc hồng đời ta!

Diệp Thế Thoại

TẶNG TRI ÂM

(tặng NPL)

Đó đây cách một đoạn đường
Cớ sao đây đó chẳng thường sang chơi
Trót sinh làm kiếp con người
Đó bơi khổ hải, đây ngoi trọc trì
Túi cơm giá áo sá gì
Phong trần chứng tích đen sì thịt da
Trăm năm ta vẫn là ta
Ngàn năm đây đó vẫn là tương tri
Rượu nồng nhấp tron đôi ly
Bài thơ khổ độc nhâm nhi ngọt ngào
Tiếng lòng như ngọn sóng trào
Ta làm giọt nước rơi vào biển đông!

T.DIỆP

BÀI CHO CUỘC ĐỜI

( riêng tặng NPL)
Nắng chiều tỏa bóng càn khôn
Tay nâng ly rượu nghe hồn lâng lâng
Dấu chưa đi trọn đường trần
Mà nghe hồn mộng xa dần chơi vơi...

Hơi men để biết cuộc đời
Đắng cay để biết vị mùi khổ đau
Thở than để biết nỗi sầu
Lặng im để biết sắc màu thời gian
Bàng hoàng để biết trái ngang
Bạc tiền để biết giàu sang bần cùng
Cái tôi để biết riêng chung
Tự hào để biết ung dung tháng ngày
Bon chen biết dở biết hay
Cảm giác để biết tỉnh say sự mình...

T.DIỆP

HƯƠNG TRÀ BUỔI SỚM

Bài 1:
Ăn, ỉ... nửa bữa là thường
Vì chưng nô lệ con đường áo cơm
Hoa tàn còn thoảng hương thơm
Ta thân lữ khách cô đơn mạt trần!

Bài 2:
Túi cơm, giá áo chào thua
Coi như đã trật đường đua với đời!

T.DIỆP

Tỉnh giấc Nam Kha

Tỉnh giấc Nam Kha mộng chửa thành
Vì đời nên mãi bận công danh
Tài trai: đâu ngỡ còn tay trắng
Chí lớn: đâu ngờ bạc tóc xanh
Cơm áo mòn hơi trường lấn lướt
Bạc tiền mỏi gối cuộc đua tranh
Ngâm câu "túy ngọa "suy kim cổ:
Phú quý vinh hoa ...gió thoảng mành!

Diệp Thế Thoại

LÀM THƠ CHỈ ĐỂ TẶNG NGƯÒI

Rằng nhiều vật chất là giàu(!?)
Tuy đơn giản vẫn nhuộm màu nhân sinh
Bấy lâu ta vẫn vô tình
Làm thơ tích lũy để dành tặng em
Muôn ngàn nhịp đập con tim
Theo dòng suy tưởng cổ kim rối bời
Thơ ta vốn chỉ là lời
Không mài không dũa xin mời em xem:
Này lời đã thức nhiều đêm
Này lời ấu trĩ yếu mềm khó nghe
Này lời ngõ ý rụt rè
Này hơi men rượu lè nhè vô duyên
Ta vào điệp khúc triền miên
Để quên muôn nỗi niềm riêng cuộc đời...
Em, người đi qua đời tôi
Tôi làm thơ để tặng người, người ơi...

Diệp Thế Thoại

MỪNG CỤ NAM ĐÀ TRÒN TÁM MƯƠI TUỔI

(Kính tặng Cụ Nam Đà)

Mừng thọ hôm nay rộn tiếng cười
Cụ là đại thụ giữa đời vui
Nam, Trung xuôi ngược chân chưa mỏi
Đà, Nhạn xông pha vững một thời
Tròn nghĩa núi sông lời ước hẹn
Tám mươi năm chẵn chẳng hề ngơi
Mươi lăm, hai chục năm thêm nữa
Tuổi chẵn tròn trăm bách tuế thôi!

2006
Diệp Thế Thoại

BÀI THƠ MỪNG THỌ

(bài thơ làm giúp ông Lê Thành Giới để đọc lễ mừng thọ cha vợ ông 72 tuổi và ông là con rể 70 tuổi!)

Hai con mừng thọ mẹ cha
Các cháu kính chúc Ông Bà sống lâu
Sương pha tóc bạc mái đầu
Cù lao chín chữ dãi dầu nắng mưa
Quây quần bên mái nhà xưa
Dẫu ngàn báo hiếu vẫn chưa thỏa lòng!

1999
Diệp Thế Thoại

MỘT THỜI KỶ NIỆM NGỌT NGÀO!

(Kính tặng Ông Lê Quang Biểu, Ông Lê Thành Giới)

Năm mươi năm giấc mộng dài (*)
Giật mình ngoảnh lại hình hài gió sương
Con tằm từ độ tơ vương
Sợi lòng trăm nhớ ngàn thương vẫn còn
Quê xưa: đây những lối mòn
Tình xưa: kẻ mất người còn hôm nay!
Rượu mừng chưa uống mà say
Bài ca sum họp vòng tay ấm nồng
Nhớ lời hẹn với núi sông
Mà nay đã thỏa tấm lòng ước ao
Một thời kỷ niệm ngọt ngào
Trăm năm vẫn cứ rạt rào lòng ta!

(* ) năm 1948 Cô Bốn mất, năm 1998 Dượng trở lại thăm mộ!
Phú Nhiêu - 1998
DIỆP THẾ THOẠI

NGHĨA CŨ TÌNH XƯA

(Kính tặng Dượng Bốn Lê Quang Biểu nhân ngày về thăm mộ Cô Bốn Diệp Thị Hảo tại Phú Nhiêu Hòa Mỹ sau gần 50 năm xa cách !)

Nhịp thở thời gian trái đất quay
Tuổi già tình nghĩa vẫn còn "say":
Tình xưa dượng khắc vào bia đó
Nghĩa cũ cô còn nấm mộ đây
Chung thủy sắt son râu tóc bạc
Ân tình ngào ngạt khói hương bay
Mất còn là lẽ trong trời đất
Giữ trọn tình quê, hẹn tháng ngày!

Phú Nhiêu - 1998
Diệp Thế Thoại

NỖI LÒNG TƯỞNG ĐẾN MÀ ĐAU

Không hiểu nhau kể như đã mất
Tiếc làm gì vật chất phù du
Đời ta biết mấy mùa thu
Sầu cây trụi lá, buồn mù mưa giăng!

Nỗi lòng đó hỏi rằng ai hiểu
Mất lòng tin đành chịu âm thầm
Tìm đâu hạnh phúc trăm năm
Ơi con chim nhỏ ngàn tăm khuất mù!

Tình đã tỏ mặc dù không hiểu
Lòng đã trao sao chịu vũ phu
Chào em chào cả mùa thu
Để ta chắp cánh phiêu du cõi trời!


Ta trả lại đất trời cây cỏ
Nỗi lòng này biết tỏ cùng ai
Chào em, chào cả đời trai
Để ta cạn chén tương lai với đời!

(kỷ niệm một nỗi đau buồn của đời tôi - Phú Thứ 8/1982)
DIỆP THẾ THOẠI

ANH NÓI VỚI EM

(riêng tặng vợ tôi)

Anh đã nói nhiều nhưng em chưa hiểu
Biết làm sao khuây khỏa nỗi niềm ring
Nghe xót xa, nghe buồn lên tận đỉnh
Đời đôi ta bến lạ neo thuyền!

Anh đã nói nhiều nhưng em chưa hiểu
Hiểu gì anh, em hỡi hiểu gì anh
Theo tháng năm đời anh dâu biển
Em má hồng nối tiếp xuân xanh!

Nói gì đây cho em hiểu được
Rằng lòng anh giờ đã mây giăng
Đêm trắng đêm anh ngồi thao thức
Bên đèn khuya - kể chuyện trăng tàn!

Đời em ván đã đóng thuyền
Đời anh chưa dễ bình yên cuộc đời
Khi vật đổi lúc sao dời
Xin em giữ trọn những lời ước mong:
Cho em
Một chiếc áo hồng
Và cho em nụ hôn nồng đầu tiên!

Phú Thứ 1978
DIỆP THẾ THOẠI

MỪNG CON

tặng Diệp Tư Duy (cu Kễnh anh)

Đời ba giờ đẹp hơn rồi
Bỡi nghe tiếng khóc chào đời của con
Môi hồng như điểm tô son
Con là hạnh phúc suối nguồn niềm vui
Mẹ con còn tuổi đôi mươi
Nhìn con sung sướng mỉm cười hồn nhiên
Ba quên trăm khổ nghìn phiền
Ba quên muôn nỗi oan khiên của đời
Con ơi, sáng cả đất trời!
Vui lên để tiếp nối lời hôm nay!
Tư Duy, ba đã giải bày
Mấy lời con nhớ đến ngày mai sau...

(Phú Thứ-1976)
DIỆP THẾ THOẠI

CÙNG BƯỚC ĐỘC HÀNH

...những ngày đầu bước chân vào trường SPQN, tạm trú tại Peace Hotel(415-419 Gia Long), lạ người lạ cảnh, nỗi lòng cô đơn, đêm nhìn mưa nhớ nhà...bỗng dưng một cảm giác bâng quơ ùa đến, làm bài thơ này...

Ra đi mà chi hỡi người tuổi trẻ
Bao năm rồi sương gió dãi dầu thân
Vẫn nhẹ bước trên buồn đau thế hệ
Mòn non sông, vẹt gót phong trần!

Vội vã làm chi hỡi người tuổi trẻ
Trắng tóc thời gian đếm tuổi trăng tròn
Rồi gục chết bên mồ chôn bóng xế
Hương thời gian người hỡi có còn không?
Sao đêm nay nuốt niềm cay đắng!

Nghe tiếng ai cười trong đời muôn thử
Mưa, mưa, mưa nước lũ tuôn tràn
Sâu thăm thẳm quán đời im tiếng ngủ
Đi đi thôi đánh mất tuổi vàng!

Ô còn đêm nay chỉ một đêm chờ
Hãy cạn đi những ngày những tháng
Đừng nuối tiếc nấm mồ chôn dĩ vãng
Quên, quên đi vóc dáng bơ phờ...

********

Này người tuổi trẻ
Ta, người cùng bước đọc hành
Đường dài gót mỏi đi quanh cuộc đời
Đêm nay dừng lại bên trời
Hoang xưa rũ rượị ý lời thô sơ...

QUY NHƠN 10/1972
DIỆP THẾ THOẠI

NÓI VỚI EM

(Tặng em Paul, ngày anh ra đi tìm lẽ sống...)

Em Paul, em Paul
Này em tiến lên
Trên đường học vấn
Em đừng thơ thẩn
Cũng chớ biếng lười
Em hãy tưoi cười
vì đời tươi sáng
Em đừng ngao ngán
Vì một ngày mai
Đường em còn dài
Sức em còn rộng
Ngày mai vắng bóng
Em chớ buồn anh!

Em Paul, em Paul
Này em tiến lên
Trên đường học vấn
Em hãy ngoan ngoãn
Cho mẹ bớt rầy
Anh đâu còn đây
Mà anh chỉ, dạy
Cuộc đời thế ấy
Anh phải ra đi
Ngày mai được chi
Anh nào biết trước
Anh chỉ ao ước
Có một ngày về
Đâu còn lê thê
Đi tìm lẽ sống
Ngày mai vắng bóng
Em chớ buồn anh
Em hãy đua tranh
Trên đường học tập
Bước đường tự lập
Anh quyết ra đi...

Mấy lời chia ly
Em nên trân trọng!

Tuy Hòa - 1970 (18 tuổi)
DIỆP THẾ THOẠI

BELGA

(Cảm giác khi hút điếu thuốc Belga của bạn từ ngoại quốc gửi về, làm bài thơ này gửi bạn để cám ơn vì thời điểm đó được tặng một điếu thuốc ngoại đã là "món quà quý"!)
B Bao ngày thèm điếu thuốc thơm
E Em là sợi khói chiều hôm quê nhà
L Lòng ta dõi bóng mây xa
G Gửi người phiêu bạt quan hà từ đây
A Áo cơm đói rách những ngày
Belga nửa điếu mà say tình người! (*)
(*)Tục ngữ có câu:"Nhất..., nhì thuốc ngon nửa điếu".
1979
Diệp Thế Thoại

RUBY

(Cảm giác khi hút điếu thuốc Ruby bạn mời, làm thơ tặng bạn)
R Rung đùi cho đã cuộc đời
U Uống vào ly rượu đất trời lăn quay
B Bập bềnh thuyền lướt sông say
Y Yêu người nên hóa chiều nay thẫn thờ...
Diệp Thế Thoại

ĐÊM TRỰC TRƯỜNG

(Kỷ niệm buồn vui sư phạm - tặng Hương)

Ngủ lại đêm nay để trực trường
Hai thầy: thầy Thoại với thầy Hương
Mấy hàng cửa khép, năm phòng học
Một ngọn đèn lu, bốn bức tường!
Lộp bộp ngoài hiên mưa rớt giọt
Rè rè cuối ngõ dế kêu sương!
Hai lần mỗi tháng phiên mình trực
Trách nhiệm trường giao quyết đảm đương!
Hòa Đồng - 1983
Diệp Thể Thoại

THĂM BẠN CŨ (Mừng tân hôn)

(Tặng Ông Nguyễn Trường Cánh, Xóm Rớ, Đông Tác)
...Sau hơn bốn năm xa cách từ sau năm 1975...
Nhân ngày lê thành hôn cho con trai, một đồng nghiệp cũ có mời tôi đến chung vui tiệc rượu. Hơn mười cây số cót két trên chiếc xe đạp nát. Rớt mồ hôi hột... Gặp lại người xưa, nhìn cảnh cũ, ngẫu hứng làm bài thơ để tặng...

Hơn bốn năm tôi mới lại nhà
Mừng vui được gặp mặt ông bà
Cây xi cảnh cũ còn quen thuộc
Xóm Rớ người xưa vẫn mặn mà
Chén rượu tân hôn nồng câu chuyện
Chung trà hội hữu đẹp lời ca
Cách xa nào quản còng lưng đạp
Tình bạn như vầy quá thiết tha!

Diệp Thế Thoại

LÊN LỚP TRỄ GIỜ (!)

(Một sự thật quá "đau xót" của sự trễ giờ lên lớp nhưng không được người quản lý cảm thông và chia xẻ! riêng tặng Hương)

Lên lớp chiều nay phải trễ giờ
Hỏng xe chuyện ấy thật không ngờ:
Dây sên khô nhớt quay không chạy
Ổ giữa chèn bi đạp cứng đờ!
Sửa chữa ga-ra còn đóng cửa
đi nhờ khách lạ mặt làm ngơ
Vác xe lên cổ co giò chạy
Nghĩ tấm thân tôi thấy sững sờ!

T.DIỆP

CHÚNG NÓ XEM THẦY

(Sự khó chịu nhất của nghề dạy học là khi bị ai đó đứng ngoài cửa lớp dòm vào như xem xiếc (!) Nhưng đôi khi vì "hoàn cảnh" đành phải chịu vậy. Một bài thơ kỷ niệm buồn vui nghề dạy học)

Ngoài cửa lao xao có một bầy
Thì ra chúng nó chực xem thầy
Láo liên cặp mắt đôi lòng trắng
Lởm chởm hàm răng cái mặt dày
Bắt chước vịt đầm rình nghe sấm
Học đòi khỉ núi đứng rung cây
Dang ra tránh chỗ cho ta dạy
Lịch sự xem sao lũ chúng mày!

T.DIỆP

VỀ VỚI SƠN HÒA

Chiều nay về với Sơn Hòa
Ta đi trong ánh nắng tà đầu xuân
Sắc xanh ôm cả núi rừng
Mùi hương mía ngọt thơm lừng không gian
Người đi chân bước rộn ràng
Đẹp sao phố núi chứa chan ân tình
Qua rồi khói lửa chiến tranh
Xuân về hoa nở thắm tình quê hương
Bàn tay ấm mấy yêu thương
Chuyền cho nhau cả mùi hương rượu cần
Má em ửng ánh lửa hồng
Câu thơ viết vội còn nồng ý say
Chung vui trọn một đêm này
Rộn ràng suối nhạc ngất ngây tình người
Sơn Hà, Suối Bạc, Suối Trai
Đá Đề dốc dựng thương hoài ngàn năm (*)
Nguyên Tiêu vọng ánh trăng rằm
Người đi nhỏt giọt lệ thầm chia xa...

******

Ta về mãi nhớ Sơn Hòa
Củng Sơn phố núi ngọc ngà, thân thương...

(*) Các địa danh thuộc Sơn Hòa
Sơn Hòa 1991
DIỆP THẾ THOẠI

QUA CẦU MỸ THUẬN

Qua cầu Mỹ Thuận nhìn sông
Mênh mông con nước xuôi dòng Tiền Giang
Nối đuôi thẳng tắp hai hàng
Người, xe xuôi ngược rộn ràng niềm vui
Vươn cao sừng sững giữa trời
Chiếc cầu thế kỷ rạng ngời niềm tin
Hai bờ nối chặt nghĩa tình
Còn đâu bến bắc bồng bềnh sóng xô
Lục bình hoa nở nhấp nhô
Để trong mơ thoảng tiếng hò phương nam
Áo em thơm ngát hương tràm
Tình quê một thoáng đủ làm men say
Tiền Giang ơi, ta về đây
Qua cầu Mỹ Thuận ngất ngây với cầu...

Sông sâu thì mặc sông sâu
Cầu xinh xinh mãi chiếc cầu với sông...

(Tiền Giang - ngày khánh thành cầu Mỹ Thuận)
Diệp Thế Thoại

NHỚ MỘT DÒNG SÔNG

(Trực trường, đêm mưa..., nhân đọc bút ký "Ai đã đặt tên cho dòng sông" của HPNT, cảm tác riêng tặng K.Chi-Huế)

Sông chi hỏi sông tên chi
Để người xa Huế đêm ni nhớ nhà
Nhớ tà áo trắng thướttha
Tràng Tiền mấy nhịp cầu qua bến bờ
Nhớ dòng nước mát tuổi thơ
Dòng sông có tự bao giờ hỡ em?
Giọng hò ai giữa thâu đêm
Mái chèo khuấy nước con tim thẫn thờ
Qua rồi hỡi những giấc mơ
Tình nhân đứng đó đợi chờ bâng khuâng
Sông xanh từ thuở Huyền Trân
Xuống thuyền xuôi bến làm dân Chiêm Thành
Sông xanh in bóng cổ thành
Một thời xe ngựa yến oanh dập dìu
Dựng nên số phận nàng Kiều
Nguyễn Du cũng đã những chiều với sông!
Song chi mà nước rất trong
Sông chi mà nước một dòng chảy xuôi
Sông chi để bến ngậm ngùi
Nhạt nhòa nhân ảnh, bồi hồi phấn son...
Phước Mỹ, 20/11/1986)
DIỆP THẾ THOẠI

NÓI GÌ VỚI BIỂN...

(Tặng T.Hương)
Nói gì với biển chiều nay
Khi đà chếnh choáng men say đất trời
Biển ơi ta gửi mấy lời
Mênh mông sóng nước để người vấn vương
Xạc xào bãi cát rừng dương
Ngất ngây vị mặn mùi hương hải hồ
Bao nhiêu con sóng vỗ bờ
Bấy nhiêu kỷ niệm thẫn thờ dấu chân
Biển chiều đếm bước bâng khuâng
Dấu xa nhưng chỉ ngập ngừng lại thôi
Tan trong gió những tiếng cười
Hòa trong vị mặn những lời tri âm,
(Mênh mông là cõi lặng câm
Suy tư là chốn ngàn năm rã rời...)
Người ơi xin hãy về thôi
Đừng tan vào giọt mưa rơi biển chiều...
Tuy Hòa 1998
DIỆP THẾ THOẠI

NGÀY Ở ĐÀ LẠT

Giang sơn tuyệt mỹ là đây
Đường về Đà Lạt đồi cây chập chùng
Vút cao là dáng của thông
Ôm trùm kín đất sắc hồng của hoa
Rì rào nước chảy suối ca
Giang sơn gói trọn đậm đà riêng chung
Dễ thương đôi má em hồng
Cám ơn đất mẹ tấm lòng bao dung
Bao nhiêu đồi núi chập chùng
Bấy nhiêu tình cảm đến cùng xứ mơ
Ta đi trong sớm sương mờ
Nghe lòng dậy những câu thơ giữa trời
Thông reo, suối chảy lưng trời
Dễ gì quên được nụ cười nở hoa
Đà Lạt ơi, mai chia xa...
Ta về vẫn mãi thiết tha tình người!
Kỷ niệm Đà Lạt 1991
Diệp Thế Thoại

NÓI VỚI HỌC TRÒ

(tặng Tuyết Trinh)

Cười gì thầy, em học trò bé nhỏ
Chép bài đi kẻo thầy phạt bây giờ
Để thầy suy tư hát bài tình lỡ
Rồi bỗng dưng nghe những hững hờ!

Buổi sáng sớm ra ngồi trước cửa
Hai tay gầy đếm ngón tay gầy
Chuyện áo cơm chuyện làm dang dở
Chỉ riêng thầy: giọt nước mắt cho bàn tay!

Chạy theo thầy chi học trò bé nhỏ
Dấu chân thầy đã nhuốm phong sương
Còn chân em như chim sáo nhỏ
Mai kia thầy trôi dạt ngàn phương

Các em làm sao hiểu được lòng thầy
Thầy đang nghĩ gì chiều hôm nay
Trời sang đông mà còn nắng gắt
Cũng như lòng thầy gió thổi mây bay!

Học hành đi học trò bé nhỏ
Chép bài đi ngoan ngoãn xem nào
Đừng bắt chước thầy nhìn ra cửa sổ
Ngắm rặng núi mờ, dõi bóng mây cao...

(Trường Nam Tiểu học Tuy Hòa-10/1974)
DIỆP THẾ THOAI

CHO NGƯÒI TÌNH LỠ

(tặng Tuyết Trinh)
Gặp nhau trong cuộc tình cờ
Chia xa thấm thoắt đã mờ dấu chim
Em về trong tuổi im lìm
Môi thơm dĩ vãng, dáng chìm heo may
Thôi em tình đã xa bay
Thì thôi em cũng từ đây tạ từ
Lên non đốt tuổi đôi mươi
Mà nghe ngạo nghễ giọng cười thế gian
Chiều nay nẵng cũng võ vàng
Chiều nay anh cũng ngỡ ngàng bơ vơ
Vẫy tay đưa tiễn đợi chờ
Chôn vùi kỷ niệm ngày thơ thuở nào...
(QUY NHƠN-1973)
Diệp Thế Thoại

CHO CUỘC TÌNH PHAI

(Tằng Tuyết Trinh)

Rồi cũng phai cuộc tình
Trên tháng ngày chờ đợi
Hao gầy thêm nhánh tuổi
Em bước hồng xinh xinh

Rồi cũng phai cuộc tình
Còn gì đâu em hỡi
Có hồng thêm ánh nến
Cho mây trời lênh đênh!

Rồi cũng phai cuộc tình
Ta về ru giọt nhớ
Và hát bài tình lỡ
Cho reo vui bình minh

Cho cuộc tình đã phai
Đêm nay ngồicúi mặt
Ru hồn trong mê hoặc
Đếm thời gian miệt mài

Rồi cũng phai cuộc tình
Xa xăm miền sỏi đá
Bước chân em từng qua
Giờ bỗng thành xa lạ!

Thôi chia xa em nhé
Em về đi về đi
Em làm chi phân ly
Cho chim trời nhỏ lệ

Rồi cũng phai cuộc tình
Còn gì nữa đâu em
Sao không là mây trời
Trôi trên miền lênh đênh

Điếu thuốc nào lụn tàn
Trong khói sương trí nhớ
Bên bàn thờ tuổi thơ
Anh tìm trong quên lãng...
DIỆP THẾ THOẠI
(QUY NHƠN-1972)

TUỔI ĐỜI

Người về đong một tuần trăng
Mà nghe ttuổi dại mù giăng ngõ đời
Tương lai rồi cũng xa vời
Đêm đêm thổn thức sao đời đắng cay
Hết đêm nắng sẽ dâng ngày
Hao gầy dáng vóc, tóc mây bơ phờ
Về đây ngày tháng hững hờ
Mà nghe tuổi dại đợi chờ dấu chân
Xót xa ngàn nỗi bâng khuâng
bỗng đâu hồn mộng xa dần ấu thơ
(Làm sao biết được chữ ngờ)
Lớn khôn rồi cũng bơ vơ tuổi đời...
(Quy Nhơn-1972)
DIỆP THẾ THOẠI

ƯỚC MƠ

(riêng tặng TT)

Rằng đêm hôm ấy đẹp trời
Lấy câu cầu nguyện làm lời đôi ta
Áo em cúc nở vàng hoa
Hân hoan dáng điệu ngọc ngà trắng trong
Niềm vui tràn ngập trong lòng
Bước đi hớn hở còn mong ước gì
Mơ ngày cất bước vu quy
Giáo đường chuông đổ ta quỳ bên nhau
Mai sau dù có bạc đầu
Mai sau dù có nhuốm màu thời gian
Đêm nay nào dễ phai tàn
Ta về góp lại thành ngàn câu thơ...
1972
DIỆP THẾ THOẠI

TRÁI ĐAU THƯƠNG

Trái đau thương đã chín
Trên cành cây tương lai
Lá cội nguồn đã úa
Trong từng mảnh hình hài

Hỏi ta từ đâu lại
Trong mịt mù đêm nay
Rằng ta từ sương khói
Bàng bạc cùng nước mây

Giấc mơ hoang đã rụng
Thôi còn ước mơ chi
Tuổi thơ đã ra đi
Thiên đường nào ươm mộng!

Gục đầu xuống chiều nay
Bên hoang sơ rũ rượi
Trái đau thương chín ấy
Xin người hái đi thôi!

Tuy Hòa - 1970
DIỆP THẾ THOẠI

NHỮNG BÀI THƠ NĂM 14 TUỔI

HÁT RONG
Chàng ngồi gãy khúc đàn cao
Nàng cong gân cổ hát chào bà con
Tiếng đàn từng tiếng nỉ non
Dăm ba cái nhịp thằng con gõ đều...

*******
THẦY BÓI
Từ xa chàng lại chốn này
Tay ôm cái tráp râu mày bảnh bao
Bày đồ giữa chợ hôm nào
Trưa ngày trắng buổi lao xao tiếng ruồi...

*******
ĐÁM XIẾC
Ông bầu giọng nói thao thao
Vài đứa con nít ra vào tự do
Bực mình con khỉ ngồi co
Thằng nào mới ném một mo cức bò!

Diệp Thế Thoại
(Những khúc lục bát trong kí ức tuổi thơ-
Tuy Hòa năm 14 tuổi)

ĐẤT PHÚ QUÊ TÔI (bài 2)

Đất Phú quê tôi: đất mến thương
Rất nhiều cảnh đẹp của quê hương:
Lau, Me, Tàu, Cọ đồng lưu dấu
Cốc, Hữu, Điềm, Phong phú rõ ràng (*)
Núi Nhạn rằm giêng thơ thánh thót
Sông Đà cuối chạp sáo du dương
Gáo, Răm, Nhum, Ngổ còn nguyên hóc (**)
Một bước đường quê mấy vấn vương!

DIỆP THẾ THOẠI
Địa danh ở Phú Yên
(*) Đồng Lau, Đồng Me, Đồng Tàu, Đồng Cọ
Phú Cốc, Phú Hữu, Phú Điềm, Phú Phong
(** Hóc Gáo, Hóc Răm, Hóc Nhum, Hóc Ngổ

ĐẤT PHÚ QUÊ TÔI (bài 1)

Muốn cho vơi bớt nỗi niềm riêng
Xin nhớ dừng chân đất Phú Yên
Tháp Nhạn trời xanh cao dáng đứng
Sông Đà nước lặng bóng tre nghiêng
Đồng xanh thẳng cánh cò bay mỏi
Biển rộng hồ sâu cá ắp thuyền
Điệu hát ầu ơ... còn thắm mãi
Đang chờ người đến để giao duyên!

Diệp Thế Thoại

Giận Thúc Sinh

Giận Thúc Sinh
Giở truyện Kiều ra giận Thúc Sinh
Gấm hoa ai để dệt nên tình
Nửa đường chắp nối nên chăn gối
Một cảnh trầm luân hóa tiết trinh
Giọt lệ nhân tình thương với cảm
Nụ cười thế sự nhục cùng vinh
Tiếc chàng Kim Trọng công vun xới
Để Thúc Sinh kia đẹp với tình!
Diệp Thế Thoại

TA VỀ SOI LẠI BÓNG MÌNH

Lê bước chân trần
Trên đường cô độc
Soi bóng mình giữa trầm mặc suy tư
Chỉ thấy trong tận cùng của tột đỉnh bơ vơ
Thất thểu một bóng dáng nàng Kiều
Với những cánh hoa tan tác

Những phong gấm rũ là
Cao tường kín cống
Dẫu không nhạt nhòa bỡi lớp bụi thời gian
Cũng lênh đênh như mây trôi bèo dạt
Nét tàn phai là quy luật của tồn sinh
Trời thì cao mà đất thì xa
Thời gian như bóng câu ngang qua cửa sổ
Cứ ôm trọn nỗi ngậm ngùi khi tóc đã hoa râm

Đứng lặng câm
Trên thảm rêu êm của hoang sơ tạo vật
Để quên đi nỗi khóc thầm
Và cả những khôn nguôi nỗi nhớ
Soi bóng mình giữa mây gió trăng sao
Hoa đồng cỏ nội
Chỉ thấy sừng sững một Nguyễn Du tóc bạc
Sợi khói thi ca mờ dấu bụi quan hà
Trời thì cao mà đất thì xa
Thời gian như bóng câu ngang qua cửa sổ
Một chút rượu nồng khi chiều chưa tắt nắng
Dẫu không chuếnh choáng hơi men
Cũng đủ ấm tình người...

Diệp Thế Thoại

Nhớ Kiều

Nhớ Kiều

Xót xa thân thế nàng Kiều
Mười lăm năm ấy đủ điều đắng cay
Mộng vàng gió cuốn mây bay
Làm thân lưu lạc tháng ngày buồn tênh
Ba chìm bảy nổi lênh đênh
Một thân trăm nợ đáp đền được sao
Vời trông đất thấp trời cao
Sắc, tài dòng lệ chảy vào tuổi xanh
Làm con trọn nghĩa sinh thành
Hoa tan tác vẫn chung tình chàng Kim
Kiều ơi có mỏi cánh chim
Tiền đường tìm khúc ru êm đoạn trường
Giữa dòng lạc hướng mờ phương
Hoa tàn còn thoảng mùi hương...rất Kiều!

Diệp Thế Thoại

Bâng khuâng

(riêng tặng T.T)
Bỗng dưng em đến bên khung cửa
Lớp học chiều nay quá thô sơ
Lũ trẻ reo mừng như chị đến
Mà riêng anh thì thật chẳng ngờ!

Kiếp trước Tổ tiên ở chẳng hiền
Nên Trời bắt anh làm giáo viên
(Làm công việc chăn đàn em nhỏ
Mà trong tay không được chút quyền)

Chiều nay vào lớp buồn chi lạ
Trong lòng còn mang nhiều xót xa
Bước đường đời băn khoăn nghìn nẻo
Mà lũ học trò cười tươi như hoa

Em đến thăm anh buổi chiều nay
Trong khi bên ngoài có mưa bay
Anh đã làm thầy như em thấy
Không biết rồi đây có đổi thay!

Nhưng cám ơn em chiều nay
Đã cho anh đầy ý nghĩa một ngày
Vẫn biết tình ta theo ý Chúa
Nên lòng rộn rã những men say!
Trường Nam tiểu học Tuy Hòa
Tháng 10/1974
Diệp Thế Thoại

Gửi Huệ Nguyễn

Duyên may tôi được bác hòa thơ
Tiền bối hậu sinh hiệp bất ngờ
Sáu chục tuổi dư, dư ý tưởng
Bốn mươi năm thiếu, thiếu hồn thơ
Nỗi riêng góp lại trang đời thảm
Đâu dám như ai bụng mở cờ
Được một tri âm đời vạn phúc
Trân trong nâng niu há hững hờ!

Diệp Thế Thoại

Vịnh cụ già

Bóng ngã đường chiều bạc tóc râu
Cái già sồng sộc nó theo sau
Mắt mờ nên nhạt nhòa nhân ảnh
Gối mỏi còn đâu nhịp bước mau
Lời nói đúng sai: bày vẽ chuyện
Tiếng ho nặng nhẹ: mích lòng nhau
Già mày già mặt già tâm trí
Bỡi vậy cho nên có dám đâu!

Diệp Thế Thoại

Tự trào

Mấy chục năm qua vẫn giáo làng
Sớm chiều hai buổi bước lang thang
Mảnh bằng năm cũ còn trơ đó
Danh phận ngày nay luống ngỡ ngàng
Chữ nghĩa lỗi thời đành xếp lại
Văn chương lạc hậu dám làm sang
Ê a tiếng học trò trong lớp
Ngọn gió đìu hiu rụng lá vàng

Diệp Thế Thoại

Vịnh cây tiêu

Xanh xanh màu lá ấy cây tiêu
Chăm bón thường xuyên ắt hạt nhiều
Ụ đắp gạch sành mưa chắc gốc
Trụ trồng cây lõi gió không xiêu
Họ thơm dùng để làm gia vị
Giống đắng xưa nay thuốc một liều
Bốn bể năm châu đều có mặt
Mối tình kinh tế thắm thương yêu!

Diệp Thế Thoại

Đi xa vẫn nhớ Tuy Hòa

Tuy Hòa quê nẫu của ta ơi
Năm tháng đi qua chẳng đổi dời
Núi Nhạn ngàn năm hoa đỏ thắm
Sông Ba muôn thuở nước xanh ngời
Sắt son nghĩa nặng êm câu hát
Chung thủy tình sâu đậm tiếng cười
Nhớ tách cà phê đêm thức trắng
Nhớ đường mía ngọt nhớ rau tươi!

Diệp Thế Thoại

Đẹp một cảnh đời (tặng Ái Dân)

Tuổi già nhưng sức dẻo hơn trai
Đất Phú trời Yên dễ mấy ai
Mấy dặm trường chinh chân chửa mỏi
Ngàn câu trào phúng ý chưa phai
Chém Kình vung kiếm dầu non sức
Đuổi Hổ ra tay dẫu kém tài
Khói thuốc hương trà say ý tưởng
Ung dung tự tại tháng năm dài!

Diệp Thế Thoại

Vịnh cẩu cầy

Chữ nghĩa văn hoa gọi cẩu cầy
Vẫn là giống chó tự xưa nay
Thức thơm vểnh mỏ không thèm ngó
Của thối nhe nanh chực đớp ngay
Mến chủ giở trò đuôi lắc lắc
Thương bầy ra thói đit lay lay
Trắng đen vằn vện loài muông cẩu
Chửi mắng đòn roi vẫn mặt dày!

Diệp Thế Thoại

Như mắm trở mùi

Khó chịu nào hơn mắm trở mùi
Chẳng tanh chẳng thối hỡi eo ôi
Hôi hôi hít phải cho nên hủm
Hủm hủm cho nên ngửi thấy hôi
Ầm ĩ bốn bề vang tiếng nhặng
Bập bềnh mặt nước nổi thây giòi
Dở ăn dở đổ khôn đem bán
Rõ khổ thân tôi phải ngửi hoài !
Diệp Thế Thoại

KHÓC ÁI DÂN (bạn thơ quá cố)

Vội vã chi mà sớm biệt ly
Não lòng kẻ ở với người đi
Tờ thơ trào phúng chưa khô mực
Giọt lệ ai hoài đã ướt mi
Sáng ánh trăng rằm đâu buổi gặp
Đốt lò hương nhớ để mà chi
Ra đi để lại "Tình thơ" cũ
Hòa xướng cùng ai hỡ cố tri!
Diệp Thế Thoại

Nhớ Tổ thơ (*)

Biết mấy mùa trăng đã cách xa
Tình thơ một thuở ý chưa nhoà
Tơ tằm vướng nợ sau cùng trước
Hoà xướng vầy duyên trẻ với già
Giọt đắng bao lần se bút thỏ
Hương nồng mấy lượt thắm tờ hoa
Tri âm tri kỷ chờ tri ngộ
Gởi trọn vào thơ ý đậm đà!
Diệp Thế Thoại
(*) Tổ thơ Diên Hồng

NỖI LÒNG CHA

Con ơi mòn mỏi tấm lòng cha
Từ buổi con không giữ nếp nhà
Giở chứng đua đòi nên biếng học
Cứng đầu lêu lổng sống bê tha
Sinh thành dưỡng dục công nào quản
Che chở bao dung mấy hải hà
Dẫu biết ngày mai đường rộng mở
Con còn phiêu bạt cánh chim xa!
1996
DIỆP THẾ THOẠI

HÃY LÀM VUI LÒNG ÔNG BÀ, CHA MẸ

“Làm vui lòng ông bà, cha mẹ” là nội dung một bài học đạo đức vỡ lòng mà bất cứ một học sinh tiểu học nào (cụ thể là ở lớp 2) cũng đều đã được học ở trường. Chính bài học đạo đức này đã góp phần không nhỏ vào việc xây dựng hành vi đạo đức con người ngay từ thuở ấu thơ, nhằm tạo nên những người công dân tốt cho xã hội mai sau và những người con cháu hiếu thảo trong gia đình.
Ngay ở đầu đề bài học đã nêu lên được sự ẩn chứa phạm vi khái quát về một nội dung rất là sâu rộng. Việc “làm vui lòng ông bà, cha mẹ” cần phải được hiểu nghĩa theo một chiều hướng tích cực và về cả hai phía. Và cũng vì bài học đạo đức này chỉ được chọn để dạy ở bậc tiểu học nên cũng chỉ là để góp phần xây dựng cho các em có một thói quen là “vâng phục” ông bà, cha mẹ để ông bà, cha mẹ được vui lòng. Cũng hiểu theo nghĩa tích cực thì ông bà, cha mẹ là người luôn luôn sống chuẩn mực, sống đúng, sống có đạo đức . Những lời bảo khuyên, dạy dỗ nhắc nhở con cháu…là trách nhiệm thiêng liêng của ông bà, cha mẹ và không ngoài một mục đích duy nhất là mong sao con cháu cứ noi theo đó mà được nên người. Trong gia đình thì ông bà, cha mẹ luôn là tấm gương sáng để con cháu noi theo. Vì vậy, khi “làm vui lòng ông bà, cha mẹ” chính là lúc các em thực hành một hành vi đạo đức đã được học ở trường, cũng như để chứng tỏ rằng mình là một người con cháu ngoan hiền, hiếu thảo đối với ông bà cha mẹ.
Thực tiễn cho thấy rõ chân giá trị của bài học đạo đức trên đã góp phần không nhỏ vào việc củng cố đạo đức học đường nói chung và hạnh phúc gia đình nói riêng, khi mà những người con cháu ấy đang còn ở trong lứa tuổi thiếu nhi dễ dạy, dễ khiến bằng chính sức mạnh của lời nói giữa “người trên” và “kẻ dưới”.
Dần dà theo năm tháng, các em được trưởng thành hơn, tầm hiểu biết cũng được mở rộng hơn. Các em đã biết tự suy luận, biết lập luận, biết cả lý luận và đặc biệt là khi được tiếp cận với trào lưu văn minh vật chất ngoài xã hội thì các em lại thấy nhu cầu hưởng thụ bản thân nhiều hơn và bao giờ các em cũng cho rằng những suy nghĩ và việc làm của mình là đúng. (lúc nhỏ chỉ cần có viên keo, viên bi… là đủ, nhưng khi mới vừa lớn lên thì đã biết phung phí thời giờ và tiền bạc vào game, la cà ngồi quán để biếng học, để bê tha…và kể cả những thói hư tật xấu khác ). Mặc cho phụ huynh nhắc nhở, than phiền, thậm chí đã vắt ra từ trong con tim những lời yêu thương uất nghẹn vì con nhưng dễ gì con cái đã nghe theo. Điều này dần dà dẫn đưa các em dến một lối sống thực dụng, thiên về bản năng, nhẹ về lý trí (!?). Cái tác hại tất yếu này là một thực trạng nhức nhối hiện nay trong xã hội mà đa số gia đình phải gánh chịu đó là hiện tượng con cái sống buông thả, lý tưởng phấn đấu mờ nhạt, bất tuân cha mẹ (đôi khi cả thầy cô), xem cha mẹ là cái ba-ri-e cản đường dẫn đến đối kháng và lúc nào cũng muốn tháo bỏ cái vật cản đường đó để được tự do sống theo ý thích. Dần dà với những tác hại đó đã tạo nên mâu thuẫn giữa cha mẹ và con cái trong gia đình vì rằng ai cũng cho rằng lời nói, suy nghĩ và việc làm của mình bao giờ cũng đúng để càng ra sức bảo thủ hơn. Mâu thuẫn chất chồng mâu thuẫn! Có nhiều bậc cha mẹ phải thở than: “Ước gì con cái mình cứ mãi dừng lại ở tuổi lên 5 lên 3 để được vui lòng, chứ nuôi nấng chi đến hồi chúng nó “đủ lông đủ cánh” để mà làm gì. Quá thất vọng!”.
Thật vậy, hiện trạng “đau lòng” từ cả hai phía “con cháu” và “ông bà, cha mẹ” hiện nay đang đòi hỏi cần phải tìm ra một biện pháp giải quyết hữu hiệu và kịp thời. Vì nếu không thì gia đình sẽ mất hạnh phúc, có thể dẫn đến nhiều hệ lụy.
Chưa ai làm một thống kê thật đầy đủ nhưng chắc chắn rằng trong đời sống hiện nay, hiện trạng đạo đức trong gia đình, ngoài xã hội là một vấn đề thời sự nóng bỏng, nhan nhản trên báo chí, mà bất cứ ai nghe đến cũng đều phải đau lòng (!). Vì vậy vấn đề đạo đức trong thanh thiếu niên cần phải được xã hội quan tâm đặc biệt, phải tìm ra được một giải pháp hữu hiệu để uốn nắn kịp thời ngõ hầu đem lại một sự “vui lòng” đích thực cho tất cả mọi người.
Trở lại vấn đề, khi con cái còn nhỏ vì nhu cầu của bản thân chưa “đa hệ” nên ông bà, cha mẹ dễ làm thỏa mãn nhu cầu của chúng cũng là điều dễ hiểu. Và để đáp lại điều đó thì chuyện con cháu “biết làm vui lòng ông bà, cha mẹ” để đổi lại bản thân mình cũng được “vui lòng” xem ra cũng chỉ là chuyện bình thường. Bài học đạo đức trên dù có được một tác dụng thật to lớn nhưng suy ra cũng chỉ là sự phù hợp tất yếu với nhu cầu tự thân của đối tượng tiếp nhận khi ấy mà thôi. Giả sử nếu ta tiếp tục đặt vấn đề để tranh luận khi mà con cái đã lớn, thậm chí đã trưởng thành về ý nghĩa bài học đạo đức: “Làm vui lòng ông bà, cha mẹ ta được gì, mất gì đối với bản thân ?”, và “Không làm vừa lòng ông bà, cha mẹ ta mất gì, được gì đối với bản thân?” thì có lẽ câu trả lời sẽ rơi vào khoảng lặng, thậm chí là bế tắc (!). Chắc nhiều người ai cũng biết Đại danh y Hải Thượng Lãn ông qua tích lũy kinh nghiệm sống của bản thân đã để lại cho đời sau một công thức “sống” mà hễ ai giữ được cho mình thì sẽ sống vui, sống khỏe, sống có ích và sống có đạo đức. Công thức ây là phải giữ cho được 7 điều sau: “Bế tinh, dưỡng khí, tồn thần. Thanh tâm, quả dục, thủ chân, luyện hình”. Chỉ đơn giản vậy thôi mà thử hỏi về phía phụ huynh đã được bao nhiêu người thực hiện được để mưu ích cho bản thân mình và làm gương cho con cháu noi theo trong cuộc sống!
Theo quy luật biến thiên của vũ trụ thì mọi sự rồi sẽ đổi thay để được phù hợp hơn và được tồn tại. Nhưng chắc chắn một điều là những bài học đạo đức được tích lũy và quảng bá trên đời này sẽ là những phạm trù bất biến. Bài học đạo đức lớp 2 nêu trên và ngay cả những bài học đạo đức khác đang được toàn xã hội ra sức học tập là kim chỉ nam của hành vi ứng xử tốt đẹp giữa người với người mọi nơi, mọi lúc.
Hãy nhớ lai bài học đạo đức từ hồi lớp 2, để những người con trong gia đình đừng bao giờ làm rơi thêm nữa những giọt nước mắt “buồn lòng” của ông bà, cha mẹ như lời một phụ huynh đã viết trong “bài thơ cho con” sau đây. Giọt nước mắt ấy đã thổ lộ sự đau buồn vì con cái mình đến hồi “đủ lông đủ cánh” mà xem thường lời dạy bảo của cha mẹ mà cha mẹ chỉ với ước vọng duy nhất là làm sao cho con cái mình được nên người dù rằng tuổi của mẹ cha cũng đã đến hồi Thái sơn ngã bóng:
Vì bỡi con không quý trọng lời
Cha buồn, mẹ khổ lắm con ơi!
Sinh thành những ước khôn bằng bạn
Dưỡng dục hằng mong lớn kịp đời
Khản cổ cha khuyên: nên gắng học
Oặn lòng mẹ dạy: chớ ham chơi
Ví bằng chẳng quý lời cha mẹ
Nghĩ lại con ơi… hỏng cuộc đời!
(Bài thơ cho con – DTT)
Xây dựng một mô hình gia đình trong đó con cái ngoan hiền, hiếu thảo, giỏi giang…Ông bà, cha mẹ mẫu mực, yêu thương, biết nêu gương tổt… là đã góp phần tạo nên một tế bào tốt cho xã hội. Vì vậy mọi người nên chăng cần phải quan tâm hơn nữa và gắng tìm ra những giải pháp thật hữu hiệu, khả thi để góp phần nhỏ bé của mình vào cái chung to tát kia trong giai đoạn đất nước đang rất cần sự chấn hưng đạo đức để đổi mới và phát triển.
Tháng 6 năm 2010
Diệp Thế Thoại

Cao Bá Quát - Đấng tài hoa muôn thuở!

Có lẽ trong suốt cuộc đời khốn nạn, ba chìm bảy nổi …mà Cao Bá Quát đã trải qua thì cái ấn tượng ngạo mạn, khinh đời của ông đã được thể hiện rất rõ nét qua hai sự kiện văn học mà ngày nay vẫn còn được nhiều người biết đến với lòng khâm phục lẫn cảm thương đó là: Việc ông đã dõng dạc coi thường cái chết khi bước ra pháp trường , quẳng lại cho đời một câu đối tài hoa ngạo mạn:
“Ba hồi trống giục mồ cha kiếp
Một nhát gươm đưa bỏ mẹ đời!”
Sự kiện ngạo mạn thứ hai là việc ông đường bệ chê đôi câu đối do Vua Tự Đức sáng tác định treo ở Điện Cần Chánh trong dịp khánh thành để tri ân Tiên Đế cũng như thể hiện tài năng chữ nghĩa của một “ông vua thi sĩ” với quần thần (!) là “bất ổn, cương thường đã bị đảo lộn…”
Cũng vì xót thương cho kiếp tài hoa bạc mệnh bỡi bản án tru di tam tộc và cũng để bày tỏ lòng thán phục tột độ một tài năng thi phú và tư chất thông minh uyên bác của ông, người đời sau đã tôn vinh ông là Thánh Quát.
Chuyện xưa kể rằng: Vua Tự Đức là một ông vua thi sĩ, sính làm thơ văn lại là một người con rất hiếu thảo. Nhân dịp khánh thành Điện Cần Chánh là nơi phụng thờ tiên triều, để bày tỏ lòng trung nghĩa, hiếu thảo của một bậc đế vương, nhà vua đã tự đáy lòng mình sáng tác ra đôi câu đối để định treo thờ nơi chính điện tôn nghiêm:
“Thần khả báo quân ân
Tử năng thừa phụ nghiệp”
Dĩ nhiên với tài văn chương chữ nghĩa , thi phú của Tự Đức thì đây là kết quả của một cố gắng lớn, là một kỳ công nghệ thuật… khó ai bì kịp. Nhưng vì chính nhà vua lại rất khoái nghe một lời “khen” từ cửa miệng Cao Bá Quát trước khi cho sơn son thếp vàng để dâng lên Tiên đế nên đã đem câu đối này để khoe với “bạn văn chương”. Hỡi ôi, từ cửa miệng thi nhân lại thốt lên một lời chê không chút tiếc lời: “Bất ổn, bất ổn, cương thường đảo lộn, dứt khoát không thể dùng được…”. Không ai chứng kiến lúc đó nhà vua có bị toát mồ hôi hột vì long nhan đã bị làm kinh động hay không nhưng sự thể tiếp theo là nhà vua đã bình tĩnh cho gọi thi nhân vào để lục vấn. Và với tài năng thiên phú lẫn tư chất thông minh sẵn có, Cao Bá Quát đã lý giải tận tường và chữa lại chỉnh đốn cho đôi câu đối để đời tại điện Cần Chánh nhà Nguyễn:
“Quân ân thần khả báo
Phụ nghiệp tử năng thừa”.
Xét về mặt giá trị thì rõ ràng khi đã được chữa lại, câu đối đã được nâng lên đến mức tối đa về giá trị ngữ nghĩa và nghệ thuật thi pháp. Bằng sức học của mình, vua Tự Đức cũng kịp nhận ra sự yếu kém nhất thời về mặt chữ nghĩa của mình. Chính nhà vua đã hàm ơn Thánh Quát vì rằng: “Trí thông minh còn hơn cả nhà vua”.
Bằng một “nhát gươm” tài hoa, Thánh Quát đã kết liễu số phận của một câu đối mà tác giả lại chính là “đương kim Hoàng thượng Tự Đức”. Thực sự chữ nghĩa trong Cao Bá Quát lúc ấy đã tỏa sáng lung linh như ánh nến của đêm hội hoa đăng mà bối cảnh xã hội đương thời của ông là một đêm đen dày đặc(!). Ông cười cho kiếp người ngắn ngủi, vô vọng; cười vì thế thái nhân tình lắm nỗi trái ngang:
“Trói chân kỳ lý tra vào rọ
Rút ruột tang bồng trả nợ cơm!”
Và rồi cuối cùng cũng vì sự ngạo mạn và bất mãn lên đến tột đỉnh, không còn lối thoát ông đã bỏ nghiệp làm thơ để đi làm quân sư cho giặc Châu Chấu chống lại triều đình nhà Nguyễn .
Oái oăm thay, sự hạnh ngộ của “khách thơ văn “ cuối cùng trong cuộc đời ông với vua Tự Đức không phải là một cuộc tao phùng trong tư thế thi thơ nho nhã của bậc tài tử cao nhân giữa cung vàng điện ngọc…mà là một dáng hình trái khoáy trong thân phận của một kẻ tội đồ!
“Một chiếc cùm lim chân có đế
Ba vòng xích sắt bước thì vương!”
Hồi trống định mệnh đã kết liễu một kiếp tài hoa:
“Ba hồi trống giục mồ cha kiếp
Một nhát gươm đưa, bỏ mẹ đời!”
Thánh Quát đã đi vào cõi vĩnh hằng một cách đường bệ, đầy khí phách và thoang thoảng hương thơ. Ông mãi ngồi đó trên thi đàn của dân tộc để chứng kiến bao thăng trầm hưng phế của lịch sử …. Hậu thế chúng ta mãi mãi được chiêm ngưỡng nét tài hoa của ông trong kho tàng chữ nghĩa, trong sự nghiệp thơ văn rất ít ỏi còn sót lại sau bản án tru di tam tộc của ông.
Chỉ chừng đó hành trang, Thánh Quát đã bước vào dòng văn học nước nhà với dáng vẻ của một đấng tài hoa muôn thuở!
Tháng 8/ 2010
DIỆP THẾ THOẠI

CÂU CHUYỆN LỬA TÀN

Cuả Ông Hiệu trưởng trường Sư phạm Qui Nhơn nói với các khoá sinh khoá 11 thuộc trường trong “ĐÊM MÃN KHOÁ” hạ tuần tháng sáu bảy tư.
****

Anh chị em khoá sinh khoá 11 thân mến!
Đêm đã khuya, lửa cũng gần tắt. Trước khi chia tay, tôi muốn nói với Anh Chị Em đôi lời trong “câu chuyện lửa tàn “đêm nay.

Nhìn khu trường với những hàng thông trầm lặng từng chứng kiến bao bước chân Anh Chị Em đi về, những công viên hoa sứ nở muộn, những dãy hành lang heo hút gió đông hay phơi phới gió hè đẫn vào những căn phòng nội trú rộn ràng những buồn vui đèn sách và tình bạn ý quê, nghe mỗi khi đêm xuống từ lòng đại dương sóng xa vọng lại nhiều thương nhớ bâng khuâng, ưu tư vời vợi…
Những hình ảnh và âm thanh đó như thì thầm nhắc lại bao kỷ niệm vui buồn Anh Chị Em đã có nơi đây, gợi lại bao sinh hoạt đã cùng nhau tham dự: nào những tối cuối tuần ngồi bên chén trà “Hội hữu” hay”Bạn đường” nghe thơ nhạc hay nghe nhau kể lể chuyện đời, nào những ngày đi công tác xã hội hay thực tập giáo dục cộng đồng bận rộn với dân quê, những buổi du ngoạn tươi mát ý đời, những đêm văn nghệ rộn ràng niềm vui, cũng như những sáng chiều thường xuyên thảo luận, học tập về chuyên môn, v.v… Tất cả đều nói lên những tâm tình Anh Chị Em đã có với nhau, với ngôi trường này.
Sau đêm nay, Anh Chị Em sẽ rời ghế trường chia tay về hè để sau đó vào đời chứ không còn trở lại trường cũ như mùa thu năm trứoc. Chúng tôi cầu chúc Anh Chị Em gặp nhiều điều vui trong đời, những điều vui sâu xa từ trong lòng mà có hơn là từ bên ngoài mà nên.
Tục ngữ ta có câu “Câu chuyện nên quen, chuyến đò nên nghĩa “ Anh Chị Em đã cùng nhau đi chung một chuyến đò dài. Nay tuy chưa đến bến cùng của sông nước, nhưng mỗi người phải chia tay sang những con thuyền khác để lại tiếp tục hành trình dẫn tới quê hương xa.
Giây phút phân ly nào lại chẳng đượm buồn, và đó cũng là thân phận con người trên cõi thế. Nhưng, như trăng khuyết rồi tròn, ly hợp cũng là lẽ thường của cuộc sống, miễn sao trong cách xa mà vẫn không xa cách và miễn sao mỗi đổi thay đều mang mãi một chiều hướng. Anh Chị Em hãy chấp nhận nỗi buồn cách xa trong tim mong vẫn còn những niềm vui gặp gỡ đây đó trên bước đường nghề nghiệp, ở một nẻo nào trên giải đất quê hương này.
Đời Anh Chị Em còn dài, dài đủ để không uổng công thắp sáng niềm tin trong đêm tối thiếu những ánh trăng sao soi dẫn bước chân Anh Chị Em đi.
Tuổi Anh Chị Em còn trẻ, quá trẻ để còn đủ thời gian tự làm lấy cho mình những gì mình mơ ước. Với tuổi đôi mươi, chẳng có gì là muộn. Tất cả đang chờ đón Anh Chị Em: tình yêu để yêu, tình bạn để thương, tình quê hương để nhớ, những nguyện vọng để thực hiện, nghề nghiệp để phụng sự, v.v…nghĩa là cả một cuộc đời để sống, để xây lên, hoặc nếu cần, để dựng lại…
Mỗi thế hệ có những vui buồn, những ưu tư riêng, và mặc dầu thế hệ này có liên quan với thế hệ khác, nhưng không nên cho rằng thế hệ này không làm được gì hơn thế hệ khác. Than trách hay quy lỗi không phải là triết lý đẹp của một hướng sống cao. Mỗi người trẻ hãy tự nói với mình “dậy mà đi”, dù quê hương có đang đổ nát mênh mang vì bom đạn vẫn chưa thôi trên mảnh đất nhỏ bé này, dù xã hội có đang phân hoá tàn tạ vì cảnh tương tàn thê lương đã kéo dài hơn hai mươi năm qua.
Anh Chị Em hãy “dậy mà đi” từ “đêm bây giờ” để tiến đến “đêm mai”, như Trịnh Công Sơn thuộc khoá đàn anh của Anh Chị Em đã hat lên rát chân tình:
“Đêm bây giờ đêm quá hư vô,
Oi con người mang trái tim khô.
Đêm bây giờ thắp sáng âu lo,
Hai mươi năm buồn vui hững hờ.
Đêm thôi dài cho mai này,
Người Việt hái lúa ngoài đồng chín.
Đêm no lành, đêm thanh bình,
Người Việt sống như chưa bao giờ”.

Như vậy”đêm bây giờ” dù “quá hư vô”, chỉ mang “trái tim khô” với những “âu lo” và “buồn vui hững hờ” cũng chắng có thể làm cho Anh Chị Em buồn nãn, vì rằng đêm mai này mới là của Anh Chị Em để hướng tới, để xây lên, để dựng lại, để “sống như chưa bao giờ “.
Tôi nhắc lại ý vừa diễn tả: Anh Chị Em hãy dậy mà đi, lạc quan vào đời, và tích cực góp phần mình vào việc xây dựng đời.
Trước giờ chia tay, tôi cũng muốn nói lại với Anh Chị Em một ước mong chan chứa ưu tư này của trường. Chúng tôi ước mong rằng dù hoàn cảnh đời mỗi người chúng ta như thế nào, khi đã dấn thân vào một nghề là chúng ta phải chọn lấy cho mình một hướng đi đầy ý thức. Làm thân con người chẳng ai có tự do vô điều kiện, ngoại hoàn cảnh giới hạn. Cho nên giá trị của con người tự do là chấp nhận cái mình chọn, và như vậy giá trị ở thái độ chọn hơn là điều chọn hay phải chọn.
Tôi tin rằng sau hai năn học ở trường này, Anh Chị Em đã thấy rõ hướng đi phải có của cuộc đời. Mai đây trên bước đường phụng sự , cầu chúc Anh Chị Em ngày càng vui yêu nghề, và làm được những gì Anh Chị Em muốn làm trong khả năng của mình.
Tôi cũng tin rằng trong một tương lai không xa đất nước chúng ta phải được thanh bình. Khi đó, và ngay cả khi này, cánh đồng văn hoá giáo dục cần nhiều nông phu, những người đổ mồ hôi trên từng mảnh ruộng để cày, bừa, gieo, cấy, đợi mùa gặt đến đem vui tươi, no ấm cho các xóm làng thân yêu.

Đêm đã khuya, lửa cũng gần tắt, tôi đã nói gì với Anh Chị Em trong “câu chuyện lửa tàn” đêm nay?
Một lần nữa, nhìn lại khu trừơng với những hàng thông trầm lặng từng chứng kiến bao bước chân Anh Chị Em đi về, những công viên hoa sứ nở muộn, những dãy hành lang heo hút gió đông hay phơi phới gió hè dẫn vào những căn phòng nội trú rộn ràng những buồn vui đèn sách và tình bạn ý quê, nghe mỗi khi đêm xuống từ lòng đại dương sóng xa vọng lại nhiều thương nhớ bâng khuâng, ưu vời vợi…
Những hình ảnh và âm thanh đó như vẫn thì thầm nhắc lại bao kỷ niệm vui buồn Anh Chị Em đã có với nhau, với ngôi trường này .
Mai đây trên vạn nẻo đường đời, có khi nào tưởng lại quãng thời gian cuối cùng của những ngày đèn sách, có lẽ những hình ảnh và âm thanh trên sẽ còn đậm ít nhiều nét sống vấn vương bên lòng Anh Chị Em, chứ không đến nỗi tàn phai như những vang bóng một thời bị chìm quên vào dĩ vãng.
Anh Chị Em hãy thỉnh thoảng nhớ đến trường cũ, và nhất là luôn nhớ đến nhau, nâng đỡ nhau trên những bước đường đời.
Trong quãng ngày Anh Chị Em sống nơi đây, chúng tôi không nghĩ là đã làm được tất cả cho Anh Chị Em, nhưng chúng tôi đã hết lòng với Anh chị Em.
Phần Anh Chị Em trong hai năm qua đã cùng nhau đi trên một chuyến đò mà trong hành trình có những chiều xuống, đêm về dừng nghỉ ở nhiều bến nước, ngắm trăng thanh đón gió mát cho vui lên bước giang hồ mà vẫn nhắn nhủ nhau rằng những bến nước ấy chưa phải là bến cùng của quê hương xa.
Nay chuyến đò chung đã đến lúc rẽ bến. Mỗi lữ khách phải rời đò để đi tiếp lộ trình còn dài. Chặng đường sẽ vắng vẻ hơn, và lữ khách sẽ cảm thấy thấm thía nỗi cô đơn trên đường đời. Nhưng Anh Chị Em nên nhớ rằng thân phận con người là cô đơn. Trong cô đơn ta gặp được mình, ta gặp được người, ta gặp được Trời. Nhưng cô đơn mà đừng cô độc. Muốn vậy Anh Chị Em hãy luôn nhớ đến nhau, nâng đỡ nhau trên những bước đường đời.
Trải qua nhiều năm sống, rồi Anh Chị Em sẽ học được kinh nghiệm sâu đậm này là chắng có gì quan trọng trong đời ngoài tình thương mến nhau.
Tình thương mến ấy như “trăng sáng trên môi hoa” “xua bóng tối trong hồn ta” để “tìm về bên nhau” và để “tình người nở đêm sâu”như Đăng Lan hát trong “Thương quá Việt Nam”:

“Trăng sáng ngời trên môi hoa,
Trăng lên tiếng hát vui đêm già,
Trăng sáng ngời trên non xa,
Trăng xua bóng tối trong hồn ta.
Sáng lên trăng, sáng lên trăng
Sáng cho tình người nở đêm sâu.
Trăng muôn đời, trăng muôn nơi,
Trăng đem bóng mát cho muôn người,
Trăng thanh bình, trăng yên vui,
Oi thương quá ánh trăng Việt Nam”.

Trên đường đời sẽ có nhiều đêm không có ánh trăng sao, nhưng trong lòng chúng ta ánh trăng chẳng bao giờ tàn, vì mãi mãi chúng ta vẫn có lòng thương mến nhau.
Anh Chị Em thương mến,
Trên con đường nghề nghiệp đã chọn , Anh Chị Em hãy can đảm bước lên. Niềm tin của Anh Chị Em ấy là niềm tin của chúng tôi và cũng là ý đợi của quê hương này.
Cuộc đời là một đi tìm để được gặp, và trên hành trình tìm gặp đó, hành trang của chúng ta phải đủ nhưng đơn giản, trút bỏ những giận ghét vẩn vơ, những bận tâm vô ích, những so đo nặng nề… để được nhẹ nhàng như cánh diều nương gió lên cao.
Thương mến từ biệt Anh Chị Em!
Hiệu Trưởng
Trường Sư phạm Qui Nhơn
TRẦN VĂN MẪN
(Gõ lại nguyên văn trên trang in ronéo năm 1974 hiện còn lưu giữ - T.DIỆP-K11)

DỊCH BÀI "TUYỆT BÚT"CỦA CHÍ SĨ LÊ THÀNH PHƯƠNG

Gửi tấm lòng son lại núi sông
Tuổi già ôm hận xót xa lòng
Chó điên bán nước trò xâu xé
Cọp dữ nay đà bị khớp răng
Tổ quốc đau lòng cơn sỉ nhục
Anh hùng chi quản bước gai chông
Lìa đời đâu dễ thân này mất
Linh hiển ngàn sau hộ chiến công!
(giải thưởng TC Văn nghệ Phú Yên năm 1991)
Diệp Thế Thoại

*************

Nguyên tác TUYỆT BÚT
của Lê Thành Phương
Nhất sinh quyền nguyện vãn sơn hà
Thế sự thương mang thống hận da
Thậm tắng cẩu cuồng tranh mại quốc
Khả lân hổ mãnh hãm khuy nha
Anh hùng mạc quản doanh du luận
Tổ quốc hà cô sỉ nhục ta
Xu thể cách tinh linh bất một
Trường kỳ mặc tướng hậu đào ba!

QUÂN TỬ LÚC CÙNG THÊM THẸN MẶT(Phú Đường luật)

Ngẫm sự đời;
Chẳng ai giàu ba đời
Mấy kẻ khó họ!
Nhớ lại thuở còn lắm tiền nhiều bạc, dẫu đúng sai vẫn tớ tớ thầy thầy
Nhìn sự nay đã cháy túi khô xu, mặt có rửa vẫn lem lem lọ lọ!
Chẳng dám là cầy, tự xưng rằng chó
Miếng ngon ngọt cố quên đi chuyện cũ, lớp tang thương cam chịu lấy mệnh trời,
Vị chát chua chép lưỡi sống qua ngày, chữ dâu bể gượng vui cùng cái khó!
Thế mới biết được nhân tình thế thái: Thớt không tanh ruồi đậu đến làm chi
Giờ đã hay tình bằng hữu đệ huynh: Thà ngoảnh mặt để khỏi vương chữ khổ!
Úa màu lá chết ngày xưa, xanh sắc rêu thềm năm cũ!
Ruột héo hon khi nắng hạ về chiều, lòng tê tái lúc trời đông trở gió
Thói phong vận từng quen quần áo đẹp, buổi cơ cùng đành xốc xếch lôi thôi
Nếp thanh lương vốn chọn miếng ăn ngon, lúc kham khổ nên lỡ nhai lỡ nhổ!
Mắm dở mấy ve, cà non một rổ
Cơm lưng bụng dẫu thẹm không dám tưởng, món cao lương mĩ vị biết còn khi,
Áo ố màu, dù muốn có chi chờ, hàng Mỹ Nhật Tàu Tây không dám ngó!
Khổ bỡi vì không, sướng là cái có
Nhìn thiên hạ sực mùi hương thế tục, bỡi bon chen nên lắm bạc nhiều tiền
Ngẫm mình nay giãy chết giữa trần gian, vì chữ hậu luóng tường xiêu ngói đổ!
Vai mang túi bạc kè kè nên lắm kẻ tưởng người thương,
Lòng giữ nhân cách khư khư hóa nhiều người xiên kẻ xỏ!
Ấy ai rực rỡ đóa hồng
Ta hồ đìu hiu ngọn thỏ!
Thẹn mặt bấy lúc cùng căn mạt kiếp, lòng hiếu tư dù có cũng bằng không
Hổ lòng thay khi túng kế sa cơ, cái hiểu biết cũng hóa ra đồ bỏ
Hằng tu niệm tìm lành lánh dữ, bỡi vì đâu nên héo ruột bầm gan
giữ thiện tâm cầu phú diệt bần, rằng cớ sự cũng mòn hơi khản cổ!
Chữ nghĩa mấy dòng, tâm hương một bó
Niềm tương cảm dẫu lúc còn khi mất, sống rằng khôn lúc thác cũng là thiêng
Nỗi oặn lòng dù nói chẳng hết lời, sự linh ứng hãy cho mau trúng số!
Kỉ niệm buồn, thế thái nhân tình...tháng 2/1994
Diệp Thế Thoại

RU ĐỜI NGỦ GIẤC TRĂM NĂM

Bỏ, bỏ hết không còn gì để tiếc
Dù vàng ròng, bac nén với kim cương
Quên quên hết không còn gì để tưởng
Dù nhũ hương, mộc dược chốn thiên đường!

Đời là thế, biết làm sao khác được
Đem cần lao, trí lực với lương tâm
Đã trút hết cho nghĩa tình sau trước
Để riêng mình sầu tủi với trăm năm!

Cọn một chút hương tàn hoa nhụy rụng
Bướm vàng bay đến đậu để làm chi
Thôi xin được một lần không rẻ rúng
Đời thiên thu tóc trắng có ra gì!

Xin khép lại cõi lòng thương cảm ấy
Lệ sầu bi khôn rửa được hờn căm
Chắp tay lai, thôi đời là như vậy
Ru giấc mình ngủ mãi cõi trăm năm...

(Vừa buồn, vừa nhục vừa đau,
đời cha ôm trọn nỗi sầu thiên thu...)
08/6/2011
Diệp Thế Thoại

BỐN GIỜ SÁNG THỨC GIẤC...

(Tặng Tuyết Trinh)
Bốn giờ sáng thức giấc
Thấy mình trơ trọi trên chiếc giường tầng
Gió thật lạnh
Phía dưới thằng bạn vẫn im ngủ
Nội trú buồn thiu
Im lặng...im lặng
Mình cũng không hiểu đã về đây tự bao giờ
Và tại sao lại là đêm nay ?
Tất cả không phải là điều đó
Khi chấp nhận cuộc sống khắc khổ này
Hai bữa cơm rau nuốt không nổi
Muỗi vo ve đói khát
Nước nhà cầu tàn tạ dung nhan
Anh đã mất
Vẻ đẹp ngày nào
Bộ lông hồng mùa xuân em mặc
Giờ đây
Im lặng, im lặng
Mùi hôi của tấm drap
Hơn hai tháng không giặt
Anh suy nghĩ mình tội lỗi
Vì không giữ gìn bản thân
Như điều em mong muốn

Bốn giờ sáng thức giấc
Thấy mình thật trẻ con
Cần có bàn tay ôm ấp của mẹ
Gió rít, gió gào...
Qua khung cửa thấp
Thầm gọi tên em
Nhưng đã bao lần cố hình dung
Anh vẫn không tìm được
Nét mặt ngây ngô của em
Hay anh đã mất
(Anh đã hình dung được rồi
và mười phút im lặng...)
Nhưng sáng nay
Em đã làm chim bay...
(Viết tại nội trú SPQN-tháng 2/1972)
Diệp Thế Thoại

VIẾNG CHÙA MINH SƠN

(Kính trao về Thầy Thích Tâm Thủy)

Minh Sơn chùa cũ vẫn còn đây
Dù bụi thời gian nhuộm tháng ngày
Vững chải thạch bàn bên vách núi
Trường tồn Phật đạo giữa trần ai
Cao cao bậc đá chân không mỏi
Lồng lộng rứng cây bóng chẳng lay
Tháp cổ còn ghi công đức cũ
Hương trầm phảng phất giữa trời mây!

Diệp Thế Thoại

VIẾNG CHÙA PHI LAI(*)

(Kính trao về Thầy Thích Thiện Đạo)

Giữa cuộc trần ai bận rộn nhiều
Phi Lai cổ tự chẳng hề xiêu
Trùng tu dáng cũ còn quen thuộc
Kiến tạo thời tân nét mĩ miều
Mến đạo nâu sồng vui khổ hạnh
Yêu đời phô sắc gấm huê thêu
Những mong bể khổ thuyền xuôi gió
Tiếng mõ hồi chuông sớm lại chiều!
Diệp Thế Thoại
(*) Chùa Phi Lai xã Hòa Thịnh, Tây Hòa. Phú Yên